MEHMET BALiOGLU

Vadeli Mevduat Faiz Gelirlerinin Net Tutar Üzerinden Muhasebeleştirilmesi

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Kastamonu Üniversitesi’nin 2019 yılı vadeli mevduat faiz gelirleri, stopaj düşüldükten sonra net tutar üzerinden muhasebeleştirilmiştir.
  • Bu uygulama, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin gayri safilik ve tahakkuk esasına ilişkin hükümlerine aykırıdır.
  • Hatalı muhasebeleştirme sonucunda Mevduat Faizleri Hesabı ve Vergi Ödemeleri ve Benzeri Giderler Hesabı faaliyet sonuçları tablosunda 55.254,25 TL eksiklik tespit edilmiştir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Madde 39: Gelir ve giderler, aksi belirtilmedikçe netleştirilmeden kaydedilir.
  • Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Madde 6 (1) (a): Gelir ve giderler, tahakkuk esasına göre kaydedilir.

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Vadeli mevduat faiz gelirleri, stopaj öncesi brüt tutar üzerinden 600.05.01.09.03 Mevduat Faizleri Hesabında muhasebeleştirilmelidir.
  • Stopaj tutarları ise 630.03.04.03.01 Vergi Ödemeleri ve Benzeri Giderler Hesabında muhasebeleştirilmelidir.
  • Muhasebe programı ve modüllerindeki mevduat faiz gelirlerinin muhasebeleştirilmesi ile ilgili sorunlar giderilmelidir.

Rapor Metni

Kastamonu Üniversitesi tarafından 2019 yılı içerisinde vadeli mevduatlardan toplam 368.361,64 TL faiz geliri elde edildiği görülmüş; ancak bunlara ilişkin muhasebe kayıtları incelendiğinde tahakkuk eden faiz gelirinin gelir vergisi stopajı düşülerek net tutar üzerinden muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir.

Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Gayri safilik ilkesi” başlıklı 39’uncu maddesinde; gelir ve giderlerin, herhangi bir düzenleme veya standart ile aksi kararlaştırılmadıkça netleştirilmeden kaydedileceği ifade edilmektedir.

Aynı Yönetmelik’in “Faaliyet Sonuçları Tablosu İlkesi” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde;

“Kamu idarelerinin faaliyetlerine ilişkin gelir ve gider işlemleri, tahakkuk esasına dayalı olarak gelir ve gider hesaplarında izlenir. Gelir ve gider hesapları, bütçe ile ilgili olsun veya olmasın, genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri gereği tahakkuk eden her türlü gelir ve giderin kaydına mahsustur.” hükmü yer almaktadır.

Buna göre, tahakkuk eden faiz gelirlerinin stopaj kesintisi yapılmadan önceki brüt tutar üzerinden 600.05.01.09.03 Mevduat Faizleri Hesabında, buna ilişkin olarak stopaj yapılan vergi ve benzeri giderlerin de 630.03.04.03.01 Vergi Ödemeleri ve Benzeri Giderler Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemede, Kastamonu Üniversitesinin 2019 yılı vadeli mevduat hesaplarından elde ettiği faiz gelirleri toplamının brüt olarak 423.615,89 TL (368.361,64×1,15) olduğu, ancak 600.05.01.09.03 Mevduat Faizleri Hesabının, brüt faiz gelirlerinden stopaj tutarlarının düşülmüş haliyle, 368.361,64 TL alacaklandırıldığı tespit edilmiştir.

Her ne kadar muhasebe programı ve modüllerinde mevduat faiz gelirlerinin muhasebeleştirilmesi ile ilgili sorunlar olduğu anlaşılsa da söz konusu hatalı muhasebeleştirmeler sonucunda 600.05.01.09.03 Mevduat Faizleri Hesabı ve 630.03.04.03.01

Vergi Ödemeleri ve Benzeri Giderler Hesabının faaliyet sonuçları tablosunda 55.254,25 TL tutarında eksik yer aldığı değerlendirilmektedir.