MEHMET BALiOGLU

Taşınmazların Envanter ve Muhasebe Kayıtlarının Mevzuata Uygun Yapılmaması

Rapor Özet

  • Belediyenin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değerleri tespit edilmemiş ve bu taşınmazları maliyet veya rayiç bedelleri üzerinden kayıtlara almamıştır.
  • Taşınmazların en geç 30.9.2014 tarihine kadar emlak vergi değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması ve 31.12.2017 tarihine kadar ise maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir.
  • İdare tarafından emlak vergi değeri üzerinden kayıtlarda bulunan taşınmazlarla ilgili olarak maliyet ya da rayiç değerle kayıtlara alma konusunda bir çalışması olmamıştır.
  • Belediyenin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınmaması; mali tablolara etkisi bakımından, bilançoda maddi duran varlıkları içerisinde yer alan 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabının kayıt ve tutar olarak gerçeği yansıtmamasına neden olmaktadır.
  • Kamu idaresi cevabında; ”Emlak ve İstimlak Müdürlüğü olarak mülkiyeti Belediyemize ait gayrimenkullerin dijital ortamda ve defter kayıtları üzerinde Tapu Kayıt listeleri ve rayiç bedelleri alınarak güncel takibi yapılmaktadır. Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına ilişkin yönetmelik hükümleri çerçevesinde rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması için hazırlanan listeler Belediyemiz Mali Hizmetler Müdürlüğüne gönderilmiş olup, muhasebe kayıtlarına alınmasına yönelik çalışmalar devam etmektedir.” denilmektedir.
  • Belediye tarafından taşınmazların envanter işlemleri ve muhasebe kayıtlarının yapılmasına yönelik çalışmaların devam ettiği belirtilmiş olsa da ilgili muhasebe kayıtları 2019 yılında yapılacağından, rapor ekinde yer alan 2018 yılı mali tabloları ile ilgili bulgu konusu hatalı kayıtların düzeltilmesine yönelik bir sonuç doğurmamaktadır.

Öneriler ve Eleştiriler

  • Belediyenin, mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değerlerini tespit ederek, bu taşınmazları maliyet veya rayiç bedelleri üzerinden kayıtlara alması gerekmektedir.
  • İdarenin, taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç bedelleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması için gerekli çalışmaların yapılmasını sağlaması gerekmektedir.
  • Belediyenin, taşınmazların muhasebe kayıtlarının yapılmasına yönelik çalışmalarını hızlandırarak, bu kayıtların en kısa sürede tamamlanmasını sağlaması gerekmektedir.

Rapor Metni

Belediyenin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değerleri tespit edilmemiş ve bu taşınmazları maliyet veya rayiç bedelleri üzerinden kayıtlara almamıştır.

Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in 5’nci maddesinin iki ve üçüncü fıkralarında;

“(2) (Ek: 3/6/2014-2014/6455 K.) Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazlar maliyet bedeli üzerinden, bu taşınmazlardan maliyet bedeli belirlenemeyenler ise rayiç değerleri üzerinden kayıtlara alınır. Ancak;

  1. Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazlardan maliyet ve rayiç bedeli belirlenemeyen taşınmazlar,

  2. Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazlardan sadece ekonomik olarak değerlendirmeye konu olanlar ile kamusal ihtiyaçlarda kullanılan taşınmazlar,

  3. Ek 1’deki Kayıt Planının “Orta Malları” başlığı altında yer alan taşınmazlar,

    ç) Ek 1’deki Kayıt Planının “Genel Hizmet Alanları” başlığı altında yer alan

    taşınmazlar,

  4. Bakanlık tarafından iz bedeli ile takip edilmesine karar verilen taşınmazlar, iz bedeli üzerinden kayıtlara alınır.

(3) (Ek: 3/6/2014-2014/6455 K.) Taşınmazların rayiç değeri; maliki kamu idaresince, başka bir kamu idaresinin yönetiminde veya kullanımında olanlar ise bu idarelerce tespit edilir.”

hükmü yer almaktadır.

Kayıt işlemiyle kastedilen, Yönetmelik eki form ve cetvelleri kullanılarak gerçekleştirilen, muhasebeleştirme öncesi envanter işlemleridir. Anılan Yönetmeliğin “Mevcut Taşınmazların Kaydına İlişkin İşlemler” başlıklı Geçici 1’inci maddesi hükmü uyarınca, taşınmazların en geç 30.9.2014 tarihine kadar emlak vergi değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması ve 31.12.2017 tarihine kadar ise maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir. İdare tarafından emlak vergi değeri üzerinden kayıtlarda bulunan taşınmazlarla ilgili olarak maliyet ya da rayiç değerle kayıtlara alma konusunda bir çalışması olmamıştır.

Belediyenin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınmaması; mali tablolara etkisi bakımından, bilançoda maddi duran varlıkları içerisinde yer alan 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabının kayıt ve tutar olarak gerçeği yansıtmamasına neden olmaktadır.

Kamu idaresi cevabında; ‘‘Emlak ve İstimlak Müdürlüğü olarak mülkiyeti Belediyemize ait gayrimenkullerin dijital ortamda ve defter kayıtları üzerinde Tapu Kayıt listeleri ve rayiç bedelleri alınarak güncel takibi yapılmaktadır. Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına ilişkin yönetmelik hükümleri çerçevesinde rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması için hazırlanan listeler Belediyemiz Mali Hizmetler Müdürlüğüne gönderilmiş olup, muhasebe kayıtlarına alınmasına yönelik çalışmalar devam etmektedir.’’ denilmektedir.

Sonuç olarak Belediye tarafından taşınmazların envanter işlemleri ve muhasebe kayıtlarının yapılmasına yönelik çalışmaların devam ettiği belirtilmiş olsa da ilgili muhasebe

kayıtları 2019 yılında yapılacağından, rapor ekinde yer alan 2018 yılı mali tabloları ile ilgili bulgu konusu hatalı kayıtların düzeltilmesine yönelik bir sonuç doğurmamaktadır. Bu itibarla mali tablolarda 250 Arazi ve Arsalar, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri ve 252 Binalar Hesabının eksik yer almasına neden olunmuştur.