MEHMET BALiOGLU

Taşınmaz Envanteri İle Muhasebe Kayıtlarının Tutmaması

Rapor Özet

  • Taşınmaz icmal cetvellerindeki kayıtlar ile kurum bilançosunun ilgili maddi duran varlık hesaplarında yer alan kayıtların birbiri ile örtüşmediği tespit edilmiştir.
  • İcmal cetvellerinde toplam 43.381.323,90 TL değerinde kayıt yer almasına rağmen kurum bilançosunda 250-Arazi ve Arsalar, 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri ile 252-Binalar Hesaplarında toplam 414.963.301,20 TL tutarında kayıt yer almaktadır.
  • Belediye cevabında; taşınmazların kaydının yapıldığı “SAYSİS” programından kaynaklandığını, bilişim sistemindeki taşınmaz programının veri girişlerini muhasebe programına sağlıklı bir biçimde aktaramadığı ve bu durumun ilgili yazılım firmasına iletilerek sorunun çözülmesinin istendiği ifade edilmiştir.
  • Taşınmaz envanteri ile muhasebe kayıtlarının birbiri ile örtüşmemesi sebebiyle 25 Maddi Duran Varlıklar Hesap Grubu hatalı bilgi içermektedir.
  • Kurum, taşınmaz icmal cetvellerindeki kayıtlar ile bilançonun ilgili maddi duran varlık hesaplarındaki kayıtların birbiriyle örtüşmesini sağlamalıdır.
  • Kurum, taşınmazların kaydının yapıldığı “SAYSİS” programının veri girişlerini muhasebe programına sağlıklı bir şekilde aktarabileceğinden emin olmalıdır.
  • Söz konusu hatalar, kurumun bilançosunun gerçek durumu yansıtmasını etkisiz hale getirmekte ve ileride oluşacak olan benzer hataların önüne geçmek amacıyla, mali tabloları hazırlayan personel TSRM’nin 7. maddesi uyarınca ortaya çıkan bir yanlışlığı tespit ettiği takdirde bu yanlışlıkla ilgili olarak gerekli düzeltmeleri yapmalıdır.

Rapor Metni

Taşınmaz icmal cetvellerindeki kayıtlar ile kurum bilançosunun ilgili maddi duran varlık hesaplarında yer alan kayıtların birbiri ile örtüşmediği tespit edilmiştir.

Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı ve 5018 sayılı Kanun kapsamında olan kurum ve kuruluşların mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların kaydına ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla, “Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik” Bakanlar Kurulu kararı ile kabul edilmiş ve Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yönetmelik’in “Kayıt şekli” başlıklı 7 nci maddesinde, Yönetmelik’in eki Kayıt Planında yer alan taşınmazların, cinslerine göre hangi formlara kaydedileceği ifade edilmiş ve kayıtların formlarda yer alan bilgileri içerecek şekilde yapılacağı belirtilmiştir. Kamu idarelerinin taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince hazırlanan bu formların daha sonra taşınmaz icmal cetvellerinin hazırlanması amacıyla mali hizmetler birimine gönderileceği, mali hizmetler birimince de bu formların konsolide edilerek Yönetmelik’in ekinde (Ek 7) bulunan örneğe uygun şekilde taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulacağı hüküm altına alınmıştır.

İdare tarafından hazırlanan taşınmaz kayıt formlarının ve icmal cetvellerinin incelenmesi neticesinde; taşınmaz kayıt formları esas alınarak hazırlanan icmal cetvellerindeki kayıtların parasal tutarları ile kurum bilançosundaki taşınmazların parasal değerlerinin birbirleriyle örtüşmediği tespit edilmiştir.

  • Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar İçin İcmal Cetvelinde yer alan taşınmazların

    toplam parasal değeri 38.158.477,20 TL,

  • Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar İçin İcmal Cetvelinde yar alan taşınmazların toplam parasal değeri 502.942,71 TL,

  • Genel Hizmet Alanları İçin İcmal Cetvelinde yer alan taşınmazların toplam parasal değeri 4.719.880,99 TL,

Sınırlı Ayni Haklar ile Kişisel Haklar ve Tahsis Formunda yer alan taşınmazların toplam parasal değeri 23,00 TL olarak gözükmektedir.

Hazırlanan icmal cetvellerinde toplam 43.381.323,90 TL değerinde kayıt yer almasına rağmen Kurum bilançosunun 31/12/2018 tarihi itibariyle 250-Arazi ve Arsalar, 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri ile 252-Binalar Hesaplarında toplam 414.963.301,20 TL tutarında kayıt yer almaktadır. Kurum bilançosunun ilgili maddi duran varlık hesaplarındaki kayıtlı tutarlar, taşınmaz icmal cetvelindeki tutarlardan 371.581.977,30 TL fazla gözükmektedir.

Bilançonun taşınmazlara ilişkin ilgili maddi duran varlıklar hesaplarına yapılacak kayıtların taşınmaz icmal cetvellerindeki kayıtlar esas alınarak yapılacağı dikkate alındığında bahsedilen husus sebebiyle Kurum bilançosunun 25-Maddi Duran Varlıklar Hesap grubu gerçek durumu yansıtmaktan uzaktır.

Kamu idaresi cevabında; “Mülkiyetleri Belediyemize ait olan taşınmazlarımız her ay toplanan Değer Tespit Komisyonumuzca parça parça değerlendirildikten sonra Belediyemizce kullanılan “SAYSİS” programının “taşınır mal” başlıklı kolonunun “taşınmaz mal girişi” ekranındaki “rayiç” kısmına Emlak ve İstimlak Müdürlüğü’nce girişleri yapılmaktadır.

Diğer yandan Belediyemiz taşınmazları şayet kamulaştırma, satın alma yolu ile edinilmişler ise edinim bedelleri “taşınmaz mal girişi” ekranındaki “edinim bedelikısmına girişleri yapılmaktadır.

Belediyemizce imar uygulaması, kadastro, ifraz, tevhit vb. yolar ile edinilen taşınmazlarımız için ise yine “taşınmaz mal girişi” ekranındaki “edinim bedeli” kısmına 1,00 TL iz bedel ile girişleri yapılmaktadır.

Belediyemizce kullanılan “SAYSİS” programından dökülen İcmal Cetvellerindeki değerler “taşınmaz mal girişi” ekranındaki “edinim bedeli” kolonundaki bedelleri aldığından,

Mali Hizmetler Müdürlüğünce çıkarılan kurum bilançosu ise; Değer Tespit

Komisyonunca belirlenen ve “taşınır mal” başlıklı kolonunun “taşınmaz mal girişi” ekranındaki “rayiç” kısmına girilen bilgilerin Emlak ve İstimlak Müdürlüğü’nce Mali Hizmetler Müdürlüğü’ne muhasebe kayıtlarına işlenmek üzere gönderilmesi ile elde edildiğinden arada farklılıklar oluşmaktadır.

Belediyemizin bilişim sistemindeki taşınmaz programı, veri girişlerini Muhasebe programına sağlıklı bir biçimde aktarma yapamadığından ve ayrıca satılan gayrimenkullerde de aynı problem yaşandığından, ilgili yazılım firmasına problemin düzeltilmesi gerektiği iletilmiş olup, en kısa sürede taşınmaz icmal cetvellerindeki kayıtlar ile bilançonun ilgili maddi duran varlıklar hesaplarında yer alan kayıtların birbiriyle uyumlu olması sağlanacaktır.”

Denilmektedir.

Sonuç olarak Taşınmazların parasal değerine ilişkin taşınmaz icmal cetvelleri ile bilançodaki tutarsızlığın sebebinin taşınmazların kaydının yapıldığı “SAYSİS” programından kaynaklandığı, bilişim sistemindeki taşınmaz programının veri girişlerini muhasebe programına sağlıklı bir biçimde aktaramadığı ve bu durumun ilgili yazılım firmasına iletilerek sorunun çözülmesinin istendiği ifade edilmiştir. Bulgu metninde ifade edildiği gibi taşınmaz envanteri ile muhasebe kayıtlarının birbiri ile örtüşmemesi sebebiyle 25 Maddi Duran Varlıklar Hesap Grubu hatalı bilgi içermektedir.