MEHMET BALiOGLU

Patent, Sertifika ve Bilgisayar Yazılımı Gibi Değerlerin Haklar Hesabında İzlenmeyip Doğrudan Giderleştirilmesi

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Üniversite tarafından edinilen patent, sertifika ve bilgisayar yazılımı gibi maddi olmayan varlıkların doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
  • Bu durum, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 194 ve 195. maddelerine aykırıdır.
  • Üniversite’nin bu kapsamda toplam 299.314,13 TL tutarında alım yaptığı, ancak bu alımların 260 Haklar Hesabı yerine 630 Giderler Hesabında muhasebeleştirildiği belirlenmiştir.
  • Sonuç olarak, 260 Haklar Hesabı bilançoda 299.314,13 TL eksik olarak yer almaktadır.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Madde 194
  • Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Madde 195

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Üniversite tarafından edinilen maddi olmayan varlıkların 260 Haklar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
  • Yapılan hatalı kayıtların düzeltilmesi ve 260 Haklar Hesabının bilançoda doğru bir şekilde gösterilmesi gerekmektedir.

Rapor Metni

Üniversite tarafından kullanılmak üzere edinilen ve herhangi bir fiziksel varlığı bulunmayan patent, sertifika ve bilgisayar yazılımı gibi değerlerin 260 Haklar Hesabında izlenmeyip doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 194’üncü maddesinde;

“(1) Haklar hesabı, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılır.

hükmü yanı sıra, Aynı Yönetmelik’in, “Hesabın işleyişi” başlıklı 195’inci maddesinde

ise;

“(1) Haklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir: a) Borç

1) Bütçeye gider kaydıyla edinilen haklar bir taraftan bu hesaba borç, kesintiler ilgili hesaba, ödenecek tutar 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı, 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

İlgili mevzuat hükümlerine göre; imtiyaz, patent, lisans, ticari marka ve unvan gibi maddi olmayan varlıkların izlenilmesi için 260 Haklar Hesabının kullanılması ve söz konusu hakların 260 Haklar Hesabının borcuna kaydedilmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemelerde, Üniversitenin bu kapsamda; toplam 299.314,13 TL tutarında alım yaptığı, Üniversite tarafından yapılan söz konusu alımların, 260 Haklar Hesabı yerine, 630 Giderler Hesabında muhasebeleştirildiği görülmüş olup 260 Haklar Hesabının bilançoda 299.314,13 TL eksik olarak yer aldığı değerlendirilmektedir.