MEHMET BALiOGLU

Parasal Sınırların Altında Kalmak Amacıyla Bazı Mal ve Hizmet Alımlarının Kısımlara Bölünmesi

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Bazı mal ve hizmet alımlarının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda belli durumlarda uygulanacağı belirtilen doğrudan temin yöntemi ile gerçekleştirmek üzere kanunun emredici hükümlerine aykırı olarak kısımlara bölünmüştür.
  • Temel ihale usulleri dışında yer alan doğrudan temin yöntemi ile ihtiyaçların karşılanması ancak kanunda belirtilen özel hallerde mümkün olabilmektedir.
  • Kanunda bu özel hallerden biri olarak “Büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin on beş milyar, diğer idarelerin beşmilyar Türk Lirasını aşmayan ihtiyaçları…” belirtilmiştir.
  • 2018 yılı için söz konusu limit tutarı 67.613,00 TL dir.
  • Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre bu parasal limitlerin altında kalmak amacıyla mal ve hizmet alımlarının kısımlara bölünemeyeceği açıktır.
  • Bu hükmün aksine uygulamalar olduğu takdirde ihalelerde rekabet, saydamlık, eşit muamele, güvenilirlik ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine uyulduğunu söylemek mümkün olmayacaktır.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun Temel İlkeler başlıklı 5’nci maddesi

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

  • Kamu idaresi cevabında izleyeceği prosedür ile ilgili olarak; söz konusu mal ve hizmet alımlarının kısımlara bölünmeyerek doğrudan teminle alınması yerine ihale yoluyla temin edilmesi sağlanacaktır.” ifadesi yer almaktadır.
  • Sonuç olarak Kamu idaresi bulgumuza iştirak etmiş olup, takip eden denetim döneminde, yapılan işlemlerin mevzuata uygun hale getirilip getirilmediği izlenecektir.

Rapor Metni

Bazı mal ve hizmet alımlarının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda belli durumlarda uygulanacağı belirtilen doğrudan temin yöntemi ile gerçekleştirmek üzere kanunun emredici hükümlerine aykırı olarak kısımlara bölünmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Temel İlkeler” başlıklı 5’nci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. Eşik değerlerin altında kalmak amacıyla mal veya hizmet alımları ile yapım işleri kısımlara bölünemez. Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir. Diğer ihale usulleri Kanunda belirtilen özel hallerde kullanılabilir.” denilmektedir.

Kanun hükmünden de anlaşılacağı üzere, temel ihale usulleri dışında yer alan doğrudan temin yöntemi ile ihtiyaçların karşılanması ancak kanunda belirtilen özel hallerde mümkün olabilmektedir. Kanunda bu özel hallerden biri olarak “Büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin onbeş milyar, diğer idarelerin beşmilyar Türk Lirasını aşmayan ihtiyaçları…” belirtilmiştir. (2018 yılı için söz konusu limit tutarı 67.613,00 TL dir.) Yine yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre bu parasal limitlerin altında kalmak amacıyla mal ve hizmet alımlarının kısımlara bölünemeyeceği açıktır. Bu hükmün aksine uygulamalar olduğu takdirde ihalelerde rekabet, saydamlık, eşit muamele, güvenilirlik ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine uyulduğunu söylemek mümkün olmayacaktır.

Başiskele Belediyesinde 2018 yılında tüm harcama birimleri tarafından düzenlenen 957 adet doğrudan teminden tamamı incelenmiş olup;

  1. Yapılan çeşitli sosyal tesisler ve spor salonlarına temizlik işi alımlarında tek bir ihale ile yapılması mümkünken işin kısımlara bölünerek dört farklı firmaya 109.300,00 TL ödeme yapıldığı,

  2. Yeniköy merkez mahallesi 4 hektarlık alanda 3194 sayılı İmar Kanunu 18’nci madde uygulaması için 35.000,00 TL, damlar mahallesi kocaorman caddesi 2 hektarlık alanda 3194 sayılı imar kanunu 18’nci madde imar uygulaması için 16.000,00 TL, Yeniköy merkez mahallesi 2 hektarlık alanda 3194 sayılı imar kanunu 18’nci madde uygulaması için 26.500,00 TL, paşadağ mahallesi 4 hektarlık alanda 3194 sayılı İmar Kanunu 18’nci madde uygulaması için, yuvacık ve kullar tapu kütüğüne kayıtlı paşadağ mahallesi yaklaşık 4 hektar alanda 3194 sayılı imar kanunu 18’nci madde uygulaması için 29.500,00 TL, Altınkent mahallesi dögel tapu kütüğüne kayıtlı yaklaşık 7 hektarlık alanda 3194 sayılı imar kanunu 18’nci madde uygulaması için 58.000,00 TL olmak üzere işin kısımlara bölünerek aynı firmaya 5 ayrı ödeme belgesiyle toplamda 165.000,00 TL ödeme yapıldığı,

  3. Yeşilyurt Mahallesi ( tınaz tepe camii arkası) 13 hektarlık alanda 3194 sayılı imar kanunu 18’nci madde uygulaması için 52.000,00 TL, Serdar mahallesi 2 hektarlık alanda 3194 sayılı imar kanunu 18’nci madde uygulaması için 23.200,00 TL olmak üzere aynı firmaya 2 ayrı ödeme belgesi ile toplamda 75.200,00 TL ödeme yapıldığı,

  4. Yapılan merkez yemekhane yapım işinde tek bir ihale ile yapılması mümkünken işin kısımlara bölünerek ilgili aynı firmaya iki ayrı ödeme emri belgesi ile toplam 111.550,00 TL ödeme yapıldığı,

  5. Yapılan hizmetlerin tanıtılması tanıtım filmi yapılması hizmet alım işinde tek bir ihale

    ile yapılması mümkünken işin kısımlara bölünerek ilgili aynı firmaya 2 ayrı ödeme emri belgesi ile toplam 134.000.00 tl ödeme yapıldığı

  6. Yapılan billboard, pano, raket ve köprü baskı asma veya sökme işi hizmet alımı kapsamında işinde tek bir ihale ile yapılması mümkünken işin kısımlara bölünerek ilgili aynı firmaya 4 ayrı ödeme emri belgesi ile toplam 203.290,00 TL ödeme yapıldığı,

  7. Bayanlara özel süreli yüzme kursu hizmet alımı kapsamında 2018 yılında 22-d den 2 ayrı ödeme emri belgesi ile 110.000.00 TL ve 21-f den 190.000,00 TL’lik olmak üzere toplamda 300.000,00 TL’lik hizmet alımının kısımlara bölünerek aynı kişiye ödeme yapıldığı,

  8. Fatih sultan Mehmet parkı bakım işi hizmet alımı kapsamında 2018 yılında 01.07.2018- 30.11.2018 arası sözleşmede için 72.000,00 TL, 11.04.2018-11.07.2018 arası sözleşme için 63.000,00 TL, 08.01.2018-08.03.2018 için 18.000,00 tl olmak üzere toplamda 151.827,00 TL’lik hizmet alımının kısımlara bölünerek 8 ayrı ödeme belgesi aynı kişiye ödeme yapıldığı,

  9. Sanal gerçeklikte tanıtım projesi hizmet alım işi kapsamında işin kısımlara bölünerek 2 ayrı ödeme emri belgesi ile aynı firmaya toplam 130.000,00tl ödeme yapıldığı,

  10. Yeniköy merkez mahallesi cevizlik caddesi ve 17 ağustos caddesi üzeri sokak aydınlatma yapımı ile Yeniköy 17 ağustos cami arkası ve çevre aydınlatma yapım işi kapsamında işin kısımlara bölünerek iki ayrı ödeme emri belgesi ile aynı firmaya toplamda 78.950,00 TL ödeme yapıldığı,

  11. Çeşitli araçların bakım, onarım ve tadilatı için 155 ayrı ödeme emri belgesiyle çeşitli firmalara 955.818,00 TL ödeme yapıldığı,

  12. Tüvenen malzeme alımı ocak ayı ihalesi ile 180.500,00 TL, daha sonra 21/f kapsamında

% 20 iş artışı yapılarak 36.100,00 TL, sonrasında şubat ayında 22/d kapsamında 54.000 TL, sonra haziran ayında 22/d kapsamında 66.216,230 TL’lik alım yapıldığı,

Tespit edilmiştir.

Söz konusu mal ve hizmet alımlarının kısımlara bölünmeyerek doğrudan teminle alınması yerine ihale yoluyla temin edilmeleri uygun olacaktır.

Kamu idaresi cevabında; “Parasal sınırların altında kalmak amacıyla bazı mal ve hizmet alımlarının kısımlara bölünmesi ile ilgili bundan sonraki süreçte söz konusu mal ve hizmet alımlarının kısımlara bölünmeyerek doğrudan teminle alınması yerine ihale yoluyla temin edilmesi sağlanacaktır.” ifadesi yer almaktadır.

Sonuç olarak Kamu idaresi bulgumuza iştirak etmiş olup, takip eden denetim döneminde, yapılan işlemlerin mevzuata uygun hale getirilip getirilmediği izlenecektir.