MEHMET BALiOGLU

Mali Duran Varlıklar Hesap Grubunun Gerçek Durumu Yansıtmaması

Rapor Özet

Ana konu ve temel bulgular:

  • Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ile Sermaye Taahhütleri Hesabının gerçek durumu yansıtmadığı görülmüştür.
  • 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının mali tablolarda 30.900.000,00 TL olarak yer alması gerekirken 15.945.591,00 TL olduğu görülmüştür.
  • 247- Sermaye Taahhütleri Hesabı (-) 2.900.000,00 TL olarak yer alması gerekirken bu hesabın kullanılmadığı görülmüştür.
  • Yukarıda bahsedilen hesaplar mali tablolarda, belirtilen tutarlar kadar hatalı gösterilmiştir.

Yasal ve düzenleyici çerçeve:

  • Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 177, 181, 184 ve 185’inci maddeleri.

Önerilen veya eleştirilen ana eylem noktaları:

  • 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ile 247-Sermaye Taahhütleri Hesabının gerçek durumu yansıtacak şekilde düzeltilmesi.
  • Kamu idaresi cevabında; “Bulgu da bahsedilen belediyemize ait 30.900.000 sermayeli Albel İnşaat Hafriyat Taahhüt Nak. Turz. Mob. San. ve Tic. A.Ş’nin 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı, bir muhasebe işlem fişi düzenlenerek 30.900.000 TL olarak düzeltilmiştir. 247-Sermaye Taahhütleri Hesabına gerekli kayıt yapılarak kullanılmaya başlanacaktır.” denilmiştir.

Rapor Metni

241- Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ile 247- Sermaye Taahhütleri Hesabının gerçek durumu yansıtmadığı görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “24 Mali Duran Varlıklar”

başlıklı 177’nci maddesinde;

Bu hesap, kanuni yetkilere dayanılarak mali kuruluşlar ile mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler ve bu sermayelerin işletilmesinden doğan kar ve zararlar, bütçeye iade olunan tutarlar ile bu kuruluşlara ikrazen verilen tutarlardan bu kurumların ödenmemiş sermayesine mahsup edilenler ile mahalli idarelerce belirtilen kuruluşlarla ilgili sermaye taahhütlerinin izlenmesi için kullanılır” ifadesine yer verilmiştir.

Söz konusu Yönetmeliğin 181’inci maddesinde ise 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının, mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarların ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar ile bütçeye iade olunan sermayelerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.

Aynı Yönetmeliğin 184’üncü maddesinde 247-Sermaye Taahhütleri Hesabının niteliği, 185’inci maddesinde de hesabın işleyişi açıklanmıştır. Bu maddelere göre sermaye taahhütleri hesabı, mahalli idarelerin mal ve hizmet üreten kuruluşlarla ilgili sermaye taahhütlerinin izlenmesi için kullanılırken, sermaye taahhüt tutarlarının bu hesaba alacak, ilgili malî duran varlık hesabına borç kaydedileceği; ayrıca yerine getirilen sermaye taahhüt tutarlarının bir taraftan bu hesaba borç, taahhüdün yerine getirilme şekline göre ilgili hesaplara alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.

Kurum, 30.900.000,00 TL sermayeli Albel İnş.Hafr.Taah.Nak.Mob.San.Tic.A.Ş.nin tek pay sahibi konumundadır. Şirketin 30.900.000,00 TL sermayesinin 19.865.591,00 TL’si nakit,

11.034.409,00 TL’si ayni sermayeden oluşmaktadır. Kurum, nakit ve ayni olarak taahhüt ettiği sermaye tutarının 2.900.000,00 TL’si dışındaki tutarları ödemiştir. Bu durumda; Kurumun 2018 yılı bilançosunda, 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı 30.900.000,00 TL, 247-Sermaye Taahhütleri Hesabı (-) ise 2.900.000,00 TL olarak yer alması gerekmektedir.

Ancak, 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının mali tablolarda 30.900.000,00 TL olarak yer alması gerekirken 15.945.591,00 TL olduğu, 247- Sermaye Taahhütleri Hesabı (-) 2.900.000,00 TL olarak yer alması gerekirken bu hesabın kullanılmadığı görülmüştür. Sonuç olarak yukarıda bahsedilen hesaplar mali tablolarda, belirtilen tutarlar kadar hatalı gösterilmiştir.

Kamu idaresi cevabında; “Bulgu da bahsedilen belediyemize ait 30.900.000 sermayeli Albel İnşaat Hafriyat Taahhüt Nak. Turz. Mob. San. ve Tic. A.Ş’nin 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı, bir muhasebe işlem fişi düzenlenerek 30.900.000 TL olarak düzeltilmiştir. 247-Sermaye Taahhütleri Hesabına gerekli kayıt yapılarak kullanılmaya başlanacaktır.” denilmiştir.

Sonuç olarak Kurum tarafından gönderilen cevapta bulguda belirtilen hususa iştirak edilmiştir. Yapılan çalışma ve düzeltici işlemler 2019 yılı ve sonrasında gerçekleşeceği için, bahsedilen eksik ve hatalı uygulamalar, 2018 yılı mali tablolarında 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ile 247-Sermaye Taahhütleri Hesabının toplamda 17.854.409,00 TL hatalı görünmesine sebep olmuştur. Bulgu konusu tespite ilişkin düzeltici işlemlerin yapılıp yapılmadığı takip eden denetimlerde izlenecektir.