MEHMET BALiOGLU

Kurumda Görev Yapan Kadrolu İşçilere Yıllık Ücretli İzinlerinin Kanuna Uygun Olarak Kullandırılmaması

Rapor Özet

Ana Konu

* Söke Belediyesi’nde çalışan 116 kadrolu işçinin kalan ücretli yıllık izin günlerinin toplamının 5.661 iş günü olması ve bazı işçilerin izin günlerinin 100 günden fazla olması.

Temel Bulgular

* İşçilere yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemeyeceği ve işverenin işçilere sürekli bir şekilde yıllık izin vermesi zorunlu olduğu.
* Kullanılmayan izinlerin son ücret üzerinden ödenmesi, işçilerin izin kullanmaktan kaçınarak feragat edebilmelerine neden olması.
* Birikmiş izin alacaklarının ücrete dönüşmesi halinde, kurum bütçesine mali açıdan bir yük getireceği.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

* 4857 sayılı İş Kanunu’nun 53, 56, 59 ve 60. maddeleri.

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

* İşçilere ücretli yıllık izinlerinin mevzuat ve sözleşme hükümlerinin öngördüğü şekilde kullandırılması.
* Bu suretle Kurum için ileride doğması muhtemel ödeme yükünün önüne geçilmesi.

* Gerekli özenin gösterileceği ifade edilmiştir.

* Belediye tarafından bulguya iştirak edilmiştir.
* Belediyece gerekli işlemlerin yapılıp yapılmadığı önümüzdeki denetimlerde kontrol edilecektir.

Rapor Metni

Söke Belediyesi’nde görevli 116 adet kadrolu işçinin kalan ücretli yıllık izinlerinin toplamının 5.661 iş günü olduğu ve söz konusu işçilerden bazılarının izin gününün 100 günden fazla olduğu görülmüştür.

4857 sayılı İş Kanunu’nun;

Yıllık ücretli izin hakkı ve izin süreleri” başlıklı 53’üncü maddesinde işçilere yıllık izin verileceği ve yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemeyeceği,

Yıllık ücretli iznin uygulanması” başlıklı 56’ncı maddesinde yıllık iznin 53’üncü maddede gösterilen süreler içinde işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesinin zorunlu olduğu,

“Sözleşmenin sona ermesinde izin ücreti” başlıklı 59’uncu maddesinde iş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücretin sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödeneceği,

İzinlere ilişkin düzenlemeler” başlıklı 60’ıncı maddesinde yıllık ücretli izinlerin, yürütülen işlerin niteliğine göre yıl boyunca hangi dönemlerde kullanılacağı, izinlerin ne suretle ve kimler tarafından verileceği veya sıraya bağlı tutulacağı, yıllık izinin faydalı olması için işveren tarafından alınması gereken tedbirler ve izinlerin kullanılması konusuna ilişkin usuller ve işverence tutulması zorunlu kayıtların şeklinin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir Yönetmelikle gösterileceği belirtilmiştir.

Yukarıda yer alan 4857 sayılı Kanun’un yıllık ücretli izin hakkını düzenleyen maddelerine göre işçilerin yıllık ücretli izin hakkından feragat etmesine cevaz verilmemekte, işverenin de işçilere sürekli bir şekilde yıllık izin vermesi zorunlu tutulmaktadır. Aksi bir uygulamada, işçi emekli olduğunda veya iş sözleşmesi son bulduğunda yasa hükmü gereği yıllık ücretli izin hakkı ücret alacağına dönüşmektedir.

Kullanılmayan izinlerin son ücret üzerinden ödenmesi, işçilerin izin kullanmaktan kaçınarak feragat edebilmelerine neden olmaktadır. Kurum veya birim yetkililerin buna izin vermemesi, Anayasal bir hak olan izni, işçilere kullandırması gerekir. Zira birikmiş izin alacaklarının ücrete dönüşmesi halinde, kurum bütçesine mali açıdan bir yük getirdiği açıktır.

2014 yılında 16.556 gün olan yıllık izinler, 2019 yılı başı itibarıyla 5.661 güne düşürülmüş olmakla birlikte bu duruma devam edilerek İşçilere ücretli yıllık izinlerinin mevzuat ve sözleşme hükümlerinin öngördüğü şekilde kullandırılması, bu suretle Kurum için ileride doğması muhtemel ödeme yükünün önüne geçilmesi önem arz etmektedir.

Kamu idaresi cevabında; Gerekli özenin gösterileceğini ifade etmiştir.

Sonuç olarak Belediye tarafından bulguya iştirak edilmiştir. Belediyece gerekli işlemlerin yapılıp yapılmadığı tarafımızca önümüzdeki denetimlerde kontrol edilecektir.