MEHMET BALiOGLU

Kurum Binalarının Teknoparktaki Yönetici Şirkete Bedelsiz Tahsis Edilmesi, Teknopark’ın Kullanımındaki Bir Binanın Devralınmaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Teknoloji Geliştirme Bölgesi’nde Kuruma ait binaların Yönetici Şirkete bedelsiz olarak tahsis edildiği tespit edilmiştir.
  • Kurum ile Yönetici Şirket arasında imzalanan protokollere rağmen A-1, A-2 ve A-3 binaları ile bir atölye alanının kirasının tahsil edilmediği belirtilmiştir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununun 4. Maddesi
  • Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinin 19. Maddesi

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Kurumun, A-1, A-2 ve A-3 binaları ile atölye alanına ilişkin kira alacaklarını tahsil etmesi için gerekli işlemleri başlatması önerilmektedir.

Rapor Metni

2002/4889 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ilan edilen İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Teknoloji Geliştirme Bölgesinde faaliyette bulunan firmalara Yönetici Şirket tarafından kullandırılan, Kuruma ait binaların bu Şirkete bedelsiz olarak tahsis edildiği ve Bölgede bulunan A-3 binasının devralınmadığı görülmüştür.

Kurum ile Yönetici Şirket arasında imzalanan, Arazi ve Binaların Kullanım, Kullandırma, Kiralama Esasları ve Kira Bedel Tespitine İlişkin 11.11.2003 tarihli Protokolün 8’inci maddesinde, Kuruma ait A-1 ve A-2 binalarının Yönetici Şirket tarafından üçüncü şahıslara kiralanmasıyla elde edilecek gelirlerin bir Ek Protokolle belirlenecek kısmının Kuruma ödeneceği belirtilmektedir. Bu amaçla düzenlenen 11.11.2003 tarihli Ek Protokolün 6’ncı maddesinde A-1 binasındaki kiracılardan elde edilecek gelirlerin aylık 3 Dolar/m2’lik kısmının Kuruma ödeneceği belirtilmektedir. A-2 binasına ilişkin olarak da 30.11.2004 tarihli Ek Protokol ile aynı tutar belirlenmiştir. 15.07.2010 tarihli Ek Protokol ile de A-2 binasının, Yönetici Şirketçe misafirhane-sosyal tesis olarak bedelsiz kullanılması düzenlenmiştir.

Daha sonra düzenlenen 04.01.2005 tarihli Protokolde ise A-3 bina inşaatının belirlenen bir şirket tarafından yap-işlet-devret yöntemiyle tamamlanması, hesaplanan 1.180.000 Dolarlık inşaat maliyetinin bu şirketçe üçüncü kişilere yapılacak kiralamalardan karşılanması veya 8 yıllık sürenin dolması sonucunda A-3 binasının Kuruma devredilmesi düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye karşın bu güne kadar Kuruma bir devir olmamıştır. Yönetici Şirket Yönetim Kurulunun 13.06.2007 tarihli toplantısının 36/3’üncü maddesi doğrultusunda A-3 binasındaki

15 ve 16 no.lu ofis kiralarının %80’inin Kuruma ödenmesine karar verilmiş ancak bu ödemeler de daha sonra düzenlenen 26.10.2018 tarihli protokol ile sonlandırılmıştır.

Bahse konu, 26.10.2018 tarihli Protokol ile A-1 ve A-2 binaları Yönetici Şirkete bedelsiz tahsis edilerek bedel alınmasından vazgeçilmiştir. Bu Protokolde geçmiş borçlar da bu binalara yapılan masraflardan mahsup edilmiştir. Kurum Yönetim Kurulunun 21.05.2019 tarih ve 19/10 sayılı Kararı ile de Teknopark bölgesindeki Kuruma ait A-5 binasındaki atölye alanı Yönetici Şirkete bir projede kullanılmak üzere 18 ay süreyle bedelsiz olarak tahsis edilmiştir.

Teknopark ile ilgili taşınmaz tahsis işlemleri, 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununun 4’üncü ve Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinin 19’uncu maddelerine göre gerçekleştirilecektir. Bu maddelerde, Yönetici Şirkete arazi tahsis edilebileceği belirtilmesine karşın, bedel alımının sonlandırılarak binaların bedelsiz tahsis edilebileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Buna rağmen, Kurum Hukuk Müşavirliği 22.01.2018 tarih ve E.1572 sayılı yazısıyla, kira alıp almama hususunun Kurum Yönetim Kurulunun takdirinde olduğu, işlemiş kiralarla ilgili olarak da Yönetici Şirketin mali durumu dikkate alınarak kamu yararı gerekçesi ile işlem tesis edilebileceği belirtilmiştir. Yönetici şirkete yapılan söz konusu tahsis irtifak hakkı tanınması mahiyetinde olup bu şirketten irtifak hakkı üzerinden söz konusu taşınmazların kullanım bedellerinin tahsilatının yapılması gerekmektedir.

Yukarıda açıklandığı üzere, Kurumun, Kuruma ait binaları irtifak bedeli almaksızın, bedelsiz olarak Yönetici Şirkete tahsis etmesi mümkün olmayıp A-1, A-2 ve A-3 binaları ile söz konusu atölye alanına ilişkin kira alacaklarının tahsili için gerekli işlemlerin yürütülmesi gerektiği değerlendirilmektedir.