MEHMET BALiOGLU

Kamu İdaresinin Sosyal Güvenlik Kurumuna Olan Ek Karşılık Primleri ve Faturalı Borçların Mali Tablolarda Yer Almaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Üniversitenin Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) olan ek karşılık primleri ve faturalı borçlarının mali tablolarda yer almadığı tespit edilmiştir.
  • Kafkas Üniversitesinin 2019 yılı sonu itibariyle SGK’na 2016 yılından bu yana toplam 6.998.090,84 TL borcu bulunmaktadır.
  • Üniversitenin bu borcu mali tablolara yansıtmadığı tespit edilmiştir.
  • Üniversite, borcun kaydedilmesi için Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından bir düzenleme yapılması gerektiğini belirtmiş olsa da, mevcut muhasebe sistemi içerisinde bu borcu kayıt altına alabileceği hesaplar bulunmaktadır.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 81. maddesi
  • 5510 sayılı Kanun’un 102. maddesinin birinci fıkrasının (i) bendi
  • 5510 sayılı Kanun’un 89. maddesi
  • 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun Geçici 4. maddesinin birinci, dördüncü ve sekizinci fıkraları
  • 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu’nun 89, Ek 4, Ek 68 ve Ek 71. maddeleri

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Üniversitenin SGK’na olan 6.998.090,84 TL borcunun mali tablolara yansıtılması gerekmektedir.
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yapılması beklenen düzenleme dışında, mevcut muhasebe sistemi içerisinde borcun kaydedilmesi için gerekli düzenlemelerin yapılması önerilmektedir.
  • Borcun kaydedilmesinde kullanılabilecek hesaplar şunlardır: 368 Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı, 438 Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar Hesabı veya 379 Diğer Borç ve Gider Karşılıkları Hesabı

Rapor Metni

Üniversitenin Sosyal Güvenlik Kurumuna olan ek karşılık primleri ve faturalı borçlarının mali tablolarda yer almadığı tespit edilmiştir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 81’inci maddesinde;

“4’üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındaki sigortalılara bağlanan veya bağlanacak vazife malullük aylıkları ile bunların hak sahiplerine bağlanacak ölüm aylıklarının karşılığı olmak üzere, bu kapsamdaki sigortalılar için kamu idarelerinin bütçelerinden ayrılan sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi ödeneklerinin % 20’si oranında ek karşılık primi alınacağı, ayrılan ek karşılık priminin tamamının kurum bütçelerinin yetkili makamlarca onaylanarak yürürlüğe girdiği tarihi takip eden aybaşlarından itibaren altı ay içinde ve aylık eşit taksitlerle ödeneceği, genel bütçe kapsamındaki idarelerin ek karşılık primlerinin Maliye Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanacağı”, hükme bağlanmıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından yayımlanan 09.12.2013 tarih ve 73616264 sayılı Ek Karşılık Primi ve Faturalı Alacaklara ilişkin Genel Yazı’da; ek karşılıkların kamu idarelerinin Merkezi Tahsilat Sistemi (MOSİP) üzerinden bildirimleri üzerine tahakkuk ettirileceği, süresi içerisinde bildirilmeyen ek karşılık primleri hakkında 5510 sayılı Kanun’un 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendi gereğince idari para cezası uygulanacağı, süresinde ödenmeyen ek karşılık primleri ile ilgili olarak da Kanun’un 89 uncu maddesi gereğince gecikme cezası ve gecikme zammı alınacağı belirtilmiştir.

Diğer taraftan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun Geçici 4’üncü maddesinin birinci, dördüncü ve sekizinci fıkraları gereğince faturalı alacaklar olarak tabir edilen, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu’nun 89, Ek 4, Ek 68 ve Ek 71’inci maddelerinde düzenlenen emekli ikramiyesi, emekli/adi malüllük/vazife malüllüğü aylığı alanların ölümü halinde ödenen ölüm yardımı, emekli veya yetimlerine ödenen makam/temsil/görev tazminatları ve diğer ödemelerden kaynaklanan alacakların takip ve tahsil işlemleri Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından gerçekleştirilmektedir.

Dolayısıyla Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen ve faturalı alacaklar olarak tabir edilen emekli ikramiyesi, ölüm yardımı, makam/temsil/görev tazminatları ve diğer ödemelerden kaynaklanan ve ilgili kamu idarelerine fatura edilen idare borçları söz konusudur.

Kafkas Üniversitesinin MOSİP Bilgi Sisteminde bulunan verilere göre 2019 yılı sonu itibariyle Sosyal Güvenlik Kurumuna bu kapsamda 2016 yılından bu yana toplam 5.312.735,70 TL si anapara 1.685.355,14 TL si gecikme cezası olmak üzere toplam 6.998.090,84 TL borcu

bulunmaktadır. Ancak Üniversitenin ödemek zorunda olduğu bu borçlar mali tablolara yansımamıştır.

İdarece bu borçların kayıt altına alınabilmesi için Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından muhasebe sisteminin işleyişiyle ilgili bir düzenleme yapılması gerektiği belirtilmiş ise de bu konuda bir kayıt yapılması gerekmektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde vadesi geçmiş, ertelenmiş veya taksitlendirilmiş vergi ve diğer yükümlülükler için 368 Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler Hesabı ile 438 Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar Hesabı, bu hesapların kullanılamaması halinde ise 379 Diğer Borç ve Gider Karşılıkları Hesabının kullanılmasına izin veren hükümler bulunmakta olup Üniversitenin bu hesaplara herhangi bir kayıt yapmadığı anlaşılmıştır.

Bu nedenle 6.998.090,84 TL SGK’ na olan borcun muhasebe kayıtları bulunmadığından mali tabloların gerçeği yansıtmadığı düşünülmektedir.