MEHMET BALiOGLU

İşletme Birimlerinde Denetim ve Kontrolün Yeterli Düzeyde Olmaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi’nde etkili bir ön mali kontrol yapılmamaktadır.
  • İç kontrol sistemi oluşturulmamıştır.
  • İşletme iç denetime tabi tutulmamaktadır.
  • Üniversitede görev yapan 2 iç denetçi, Üniversitenin hacmine göre yetersizdir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun geçici 11. Maddesi
  • 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 13. Maddesi
  • 5018 sayılı Kanuna istinaden çıkarılan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Döner Sermaye İşletmesinde mevzuatına uygun bir iç kontrol sistemi kurulması gerekmektedir.
  • Ön mali kontrolün yapılması gerekmektedir.
  • Üniversitede yeterli düzeyde iç denetçi istihdam edilerek İşletmenin düzenli olarak iç denetime tabi tutulması gerekmektedir.

Rapor Metni

Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü’nde, etkili bir ön mali kontrol yapılmadığı, iç kontrol sisteminin oluşturulmadığı, İşletmenin iç denetime tabi tutulmadığı görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun geçici 11’inci maddesinde;

“Bu Kanun kapsamında kamu idarelerinde kurulmuş döner sermaye işletmeleri 31/12/2010 tarihine kadar yeniden yapılandırılır.

Döner sermaye işletmeleri yeniden yapılandırılıncaya kadar bunların bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması ve muhasebesi ile kontrol ve denetimi Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir. Fonların muhasebesi de bu Kanunun öngördüğü muhasebe sistemine göre yürütülür.” denilmektedir.

Döner sermaye işletmelerinin yeniden yapılandırılması, henüz gerçekleştirilmediğinden; bu işletmelerin kontrol ve denetiminin, 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre yapılması gerekmektedir.

İlgili Yönetmeliğin “Denetim” başlıklı 13’üncü maddesinde;

“(1) İşletmeler, ilgili idarenin denetim elemanları, Bakanlık ve Sayıştay tarafından denetlenir.

(2) İşletmeler, ilgili idarelerin iç denetim kapsamında sayılırlar. Kanunun iç denetime ilişkin hükümleri ve ilgili mevzuat çerçevesinde ilgili idarelerin iç denetçileri tarafından iç denetime tabi tutulurlar.” denilmektedir.

Bu hükümlere ve 5018 sayılı Kanuna istinaden çıkarılan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği hükümlerine göre; Döner Sermaye İşletmesinin denetim ve kontrolü, iç kontrol sisteminin oluşturulması, ön mali kontrol, iç denetim ve dış denetim aşamalarından oluşmaktadır. İç kontrolün çok önemli bir fonksiyonu olan iç denetimin Üniversitede mevcut iç denetim birimce yapılması gerekmektedir.

Konuyla ilgili olarak yapılan incelemede;

  • İşletmede, iç kontrol organizasyonunun yapılmadığı,

  • İşletmenin, Üniversite İç Kontrol Eylem Planında yer almadığı,

  • Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nde fiilen 2 iç denetçinin görev yaptığı; Üniversitenin hacmi dikkate alındığında, bu sayının yetersiz olduğu görülmüştür.

Bu itibarla; Döner Sermaye İşletmesinde mevzuatına uygun olarak bir iç kontrol sistemi kurulması, ön mali kontrolün yapılması ve Üniversitede yeterli düzeyde iç denetçi istihdam etmek suretiyle İşletmenin düzenli olarak iç denetime tabi tutulması gerekmektedir.