MEHMET BALiOGLU

İşçi Statüsünde İstihdam Edilen Personele Ait Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması Sebebiyle Mali Tablolarda Hata Bulunması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Üniversitede işçi statüsünde istihdam edilen personel için ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılıklarının mali tablolarda gösterilmediği tespit edilmiştir.
  • 2020 yılında 60 işçinin emekli olacağı öngörülerek Toplam 6.144.848,09 TL kıdem tazminatı karşılığı ayrılması için çalışma yapıldığı, ancak 2019 Mali Yılı Bilançosunda 372 no.lu Hesapta 122.848,09 TL’nin kayıtlı olduğu, dolayısıyla 6.022.000,00 TL tutarındaki kıdem tazminatı karşılığının ilgili hesaplara yansıtılmadığı tespit edilmiştir.
  • 2021 yılı ve sonrasında 1040 işçinin emekli olacağından hareketle ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılığı tutarının 129.223.561,00 TL olduğu, ancak 2019 Mali Yılı Bilançosunda 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabında herhangi bir tutar bulunmadığı tespit edilmiştir.
  • İşçi statüsünde istihdam edilen personelin 2015 yılı ve öncesine ait Toplamda 107.545.832,20 TL tutarındaki kıdem tazminatı karşılığının 500 Net Değer Hesabına borç, 472 no.lu Hesaba alacak kaydedilmesi gerekirken bu işlemin yapılmadığı tespit edilmiştir.
  • 2016 yılından 2019 yılsonuna değin 21.677.728,80 TL tutarındaki karşılığın ise 630 Giderler Hesabına borç, 472 no.lu Hesaba alacak şeklinde kayıtlara alınması gerekirken bu işlemlerin yapılmadığı anlaşılmıştır.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Madde 291
  • Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Madde 342
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün “Kıdem Tazminatı” konulu 20.05.2016 tarihli yazısı

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Kamu İdaresinin ihtiyatlık ilkesi gereğince muhtemel risklere ve olaylara karşı ayırması gereken karşılıkları muhasebe kayıtlarına ve mali tablolarına yansıtması gerekmektedir.
  • 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabında 6.022.000,00 TL, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabında 129.223.561,00 TL ve 500 Net Değer Hesabında 107.545.832,20 TL eksiklik; faaliyet hesaplarından olan 630 Giderler Hesabındaki 21.677.728,80 TL tutarındaki eksiklikten dolayı yine bilanço hesaplarında olan 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabında aynı tutarda fazlalığın düzeltilmesi gerekmektedir.

Rapor Metni

Üniversitede işçi statüsünde istihdam edilen personel için ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılıklarının mali tablolarda gösterilmediği tespit edilmiştir

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının işleyişinin düzenlendiği 291’inci maddesinde bu Hesabın, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı, uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki kıdem tazminatı karşılığı hesabında kayıtlı tutarlardan, izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıklarının dönem sonunda bu hesaba kaydedileceği belirtilmiştir. Buna göre; faaliyet dönemi içinde ödenmek üzere ayrılan kıdem tazminatı karşılıkları bu hesaba alacak, 630 Giderler Hesabına borç; daha önceki yıllarda hesaplanarak uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki kıdem tazminatı karşılığı hesabına kaydedilmiş tutarlardan izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıkları ise dönem sonunda bu hesaba

alacak, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç kaydedilecektir.

Mezkûr Yönetmeliğin 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının işleyişini düzenleyen 342’inci maddesinde; faaliyet döneminden sonraki yıllarda ödenecek kıdem tazminatları için ayrılan karşılıkların bu hesaba alacak, 630 Giderler Hesabına borç kaydedileceği hükme bağlanmıştır.

Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün “Kıdem Tazminatı” konulu 20.05.2016 tarihli yazısında;

1- Kamu idarelerinde işçi statüsünde istihdam edilen personelin, 2015 ve daha önceki yıllarda ayrılması gereken kıdem tazminatı tutarları, hizmet yılı ile yıllık kıdem tazminatı tutarının çarpılması suretiyle kamu idarelerinin ilgili birimlerince hesaplanarak liste halinde en geç 30.06.2016 tarihi itibarıyla muhasebe birimlerine gönderilecektir. Muhasebe birimleri de yapılan bildirimler üzerine listede yer alan toplam tutarlar üzerinden 500 Net Değer Hesabına borç, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak,

2- 2016 yılı ve sonraki yılların dönem sonlarında, kamu idarelerinden alınan kıdem tazminatı hesaplama listesinin toplam tutarı muhasebe birimince 630-Giderler hesabına borç, 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak,

Kaydedilecektir.”

Denilmektedir.

Yapılan incelemede;

2020 yılında 60 işçinin emekli olacağı öngörülerek Toplam 6.144.848,09 TL kıdem tazminatı karşılığı ayrılması için çalışma yapıldığı, ancak 2019 Mali Yılı Bilançosunda 372 no.lu Hesapta 122.848,09 TL’nin kayıtlı olduğu, dolayısıyla 6.022.000,00 TL tutarındaki kıdem tazminatı karşılığının ilgili hesaplara yansıtılmadığı,

2021 yılı ve sonrasında 1040 işçinin emekli olacağından hareketle ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılığı tutarının 129.223.561,00 TL olduğu, ancak 2019 Mali Yılı Bilançosunda 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabında herhangi bir tutar bulunmadığı,

Görülmüştür.

Muhasebat ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün yukarıda yer verilen yazısına istinaden işçi statüsünde istihdam edilen personelin 2015 yılı ve öncesine ait Toplamda 107.545.832,20 TL tutarındaki kıdem tazminatı karşılığının 500 Net Değer Hesabına borç, 472 no.lu Hesaba alacak, 2016 yılından 2019 yılsonuna değin 21.677.728,80 TL tutarındaki karşılığın ise 630 Giderler Hesabına borç, 472 no.lu Hesaba alacak şeklinde kayıtlara alınması gerekirken bu işlemlerin yapılmadığı anlaşılmıştır.

Kamu İdaresinin ihtiyatlık ilkesi gereğince muhtemel risklere ve olaylara karşı ayırması gereken karşılıkları muhasebe kayıtlarına ve mali tablolarına yansıtmaması sebebiyle bilanço hesaplarından olan 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabında 6.022.000,00 TL, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabında 129.223.561,00 TL ve 500 Net Değer Hesabında 107.545.832,20 TL eksiklik; faaliyet hesaplarından olan 630 Giderler Hesabındaki 21.677.728,80 TL tutarındaki eksiklikten dolayı yine bilanço hesaplarında olan 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabında aynı tutarda fazlalık bulunmaktadır.