MEHMET BALiOGLU

İç Kontrol Sistemi Yapılandırma Çalışmalarının Tamamlanmaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Atatürk Üniversitesi, 2009 yılında başlattığı iç kontrol sistemi yapılandırma çalışmalarını mevzuata uygun şekilde tamamlayamamıştır.
  • Üst yönetimin, mali yönetim ve kontrol sisteminin kurulması, işleyişinin gözetilmesi ve Kanunda belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden sorumlu olduğu, bu sorumluluğun ise harcama yetkilileri, mali hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirildiği tespit edilmiştir.
  • Eylem Planında yer alan ancak gerçekleştirilemeyen eylemlerin nedenlerinin araştırılması ve bu doğrultuda eylemlerin revize edilmesi, tamamlanma tarihlerinin güncellenmesi, eylemlerden vazgeçilmesi veya yeni eylemler oluşturulması gerektiği belirlenmiştir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 11. Maddesi
  • İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’ın 8. Maddesi
  • Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 02.12.2013 tarihli ve 10775 sayılı Genelgesi

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Gerçekleştirilemeyen eylemlerin nedenlerinin araştırılması ve gerekli revizyonların yapılması
  • İç Kontrol Eylem Planının uygulanması, izlenmesi, raporlanması ve gerekli tedbirlerin alınması
  • Kamu İç Kontrol Rehberi’nde belirtilen kamu iç kontrol bileşen ve standartlarının uygulanması, raporlanması, tedbir alınması ve yönlendirilmesi
  • Her birimde risklerin belirlenmesi, analiz edilmesi, değerlendirilmesi, önceliklendirilmesi ve kontrol faaliyetlerinin belirlenmesi
  • Üniversitenin amaçlarına ulaşmasını engelleyebilecek risklerin tespitine yönelik periyodik risk değerlendirme çalışmalarının yapılması
  • İş süreçleri ve iş akış şemalarının hazırlanması, hassas görevlerin tanımlanması

Rapor Metni

Atatürk Üniversitesi’nin mevzuat gereğince 2009 yılı itibariyle başlattığı iç kontrol sistemi yapılandırma çalışmalarını tamamlayamadığı görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 11’inci maddesi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesi ve Kamu İç Kontrol Standartları Tebliğinde belirtildiği üzere üst yöneticiler; mali yönetim ve kontrol sisteminin kurulması, işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve Kanunda belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden sorumlu olup bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, mali hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirmektedirler.

Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 02.12.2013 tarihli ve 10775 sayılı Genelgesinde de ifade edildiği üzere Eylem Planında yer verildiği halde gerçekleştirilemeyen eylemlerin gerçekleşmeme nedenleri araştırılmalı ve bu çerçevede;

  • Eylemin revize edilmesi,

  • Eylemin tamamlanma tarihinin revize edilmesi,

  • Eylemden vazgeçilmesi,

  • Yeni bir eylem öngörülmesi,

seçeneklerinden birine veya birkaçına karar verilmelidir.

Yapılacak izleme ve değerlendirme çalışmaları ile söz konusu eylemlerin ne oranda gerçekleştirilebildiği, gerçekleştirilemeyenler varsa nedenlerinin araştırılması ve yeni eylemler ile revize edilmesi gerekmektedir. Revize İç Kontrol Eylem Planında İç Kontrol Sisteminin kurulmasından, işleyişinden ve gözetilmesinden İdarenin üst yöneticisi sorumlu olup sadece eylem planı hazırlamanın yeterli olmadığı, hazırlanan planın uygulamaya konulup izlenmesi, raporlanması ve alınacak tedbirlerin belirlenmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Yine söz konusu revize çalışmaları ile birlikte Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan Kamu İç Kontrol Rehberi’nde belirtilen kamu iç kontrol bileşen ve standartlarının uygulanması, raporlanması, tedbir alınması, yönlendirilmesi konuları göz önünde bulundurularak;

  • Her birim odak gruplarında risklerin belirlenerek analiz edilmesi ve

    değerlendirilmesi, risklerin önceliklendirilmesi ve kontrol faaliyetlerinin belirlenmesi,

  • Üniversitenin amaç ve hedeflerine ulaşılması için öngörülen faaliyetlerin gerçekleşmesini engelleyecek risklerin tespit edilerek analiz edilmesine yönelik periyodik dönemleri kapsayan ve katılımcı yöntemlerle yapılması gereken risk değerlendirme çalışmalarının yapılması,

  • İş süreçleri/iş akış şemalarının hazırlanması, hassas görevlerin tanımlanması, gerektiği değerlendirilmektedir.