MEHMET BALiOGLU

Elde Edilen Faiz Gelirlerine İlişkin Bankalar Tarafından Yapılan Vergi Kesintisinin Muhasebe Kayıtlarına Yansıtılmaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Üniversite’nin vadeli mevduattan elde ettiği net faiz gelirlerinin sadece gelir olarak kaydedildiği, gelir üzerinden kesilen stopajın gider olarak kaydedilmediği tespit edilmiştir.
  • Bu durumun ‘Tüm gelir ve giderlerin gösterilmesi’ ilkesine aykırı olduğu ve 2019 yılı mali tablolarında hataya neden olduğu değerlendirilmektedir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 19’uncu maddesinin 8’inci fıkrası

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Vadeli mevduat faiz gelirleri brüt olarak kaydedilmeli, stopaj gider olarak kaydedilmeli ve net gelir banka hesabına yansıtılmalıdır.
  • Gelir üzerinden kesilen stopajlar için 630 Giderler Hesabı kullanılmalıdır.
  • 2019 yılı mayıs ayından önce yapılan hatalı kayıtlar düzeltilmelidir.

Rapor Metni

Üniversite’nin vadeli mevduattan elde ettiği net faiz gelirlerinin 600 Gelirler Hesabına kaydedildiği, bu gelire ilişkin banka tarafından peşin kesilen gelir vergisi için 630 Giderler Hesabına kayıt yapılmadığı görülmüştür.

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 19’uncu maddesinin 8’inci fıkrasında; “Muhasebe birimlerinin hesaplarının bulunduğu bankalarca tahakkuk ettirilerek banka hesabına aktarılan faiz tutarları bu hesaba, tevkifat tutarları 630 Giderler Hesabına borç, faiz

tutarının içinde bulunulan aya ait kısmı 600 Gelirler Hesabına, geçmiş aylara ait kısmı 181 Gelir Tahakkukları Hesabına alacak kaydedilir. Banka hesabına aktarılan tutarın tamamı aynı zamanda 805- Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800 Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.” denilmektedir. Buna göre; brüt getiri kadar 600 Gelirler Hesabı alacaklandırılmalı, karşılığında ise faiz gideri kadar 630 Giderler Hesabı ile net gelir tutarı kadar 102 Banka Hesabı borçlandırılmadır. 102 Banka Hesabına aktarılan tutar aynı zamanda 805 Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800 Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilmelidir. Faiz geliri için yapılan stopajın muhasebeleştirilmemesi, gelir tablosu ilkelerinden “Tüm gelir ve giderlerin gösterilmesi” ilkesine aykırı olarak elde edilen faiz gelirinin brüt olarak değil de net olarak gelir kaydedilmesi anlamına gelmektedir.

Her ne kadar 2019 yılı mayıs ayından itibaren elde edilen net faiz gelirlerine ilişkin banka tarafından peşin kesilen gelir vergisi için 630 Giderler Hesabına kayıt yapılmaya başlandığı görülmüşse de bu tarihten önce yapılan işlemlerin 2019 yılı mali tablolarına etkisi devam etmektedir.

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili hükümlerine aykırı olarak, Üniversite tarafından yapılan söz konusu muhasebe kaydı sonucunda, 2019 yılı Faaliyet Sonuçları Tablosunda, karşılıklı olarak 600 Gelirler Hesabı ile 630 Giderler Hesabında hataya neden olunduğu değerlendirilmektedir.