MEHMET BALiOGLU

Dekanlık Görevlerinin Vekâleten Gördürülmesinde Mevzuatında Belirlenen Usule Uyulmaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Üniversitedeki bazı fakültelerin dekanlık görevleri, asaleten atama yapılmayarak vekaleten yürütülmektedir.
  • 2547 sayılı Kanun’un 16. Maddesi, dekanların üç yıl süreyle Yükseköğretim Kurulu tarafından seçilerek atanmasını ve gerektiğinde yeniden atanabileceğini belirtmektedir.
  • Dekanlık görevinin vekaleten yürütülmesi, Kanun’a göre yalnızca dekanın görevi başında olmadığı durumlarda ve en fazla altı ay süreyle mümkündür.
  • Üniversitede vekaleten görevlendirilen dekanlar, Üniversitenin talebi ve Yükseköğretim Kurulu’nun onayı ile atanmıştır, bu durum ise Kanun’da belirtilen usule aykırıdır.
  • Sürekli vekaleten görevlendirme, dekanların görevlerini bağımsız olarak yerine getirememe riskini doğurmaktadır.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 2547 sayılı Kanun’un “Dekan” başlıklı 16’ncı Maddesi

Önerilen Ana Eylem Noktaları

  • Dekanlık atamalarının 2547 sayılı Kanun’un 16. Maddesi’ne uygun olarak asaleten yapılması gerekmektedir.
  • Vekaleten görevlendirmelerin sadece Kanun’da belirtilen koşullar altında ve süre sınırlamasına riayet edilerek gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Rapor Metni

Üniversite bünyesinde bulunan bazı fakültelerin dekanlarının asaleten atamalarının yapılmayarak, görevlerin vekâleten yürütüldüğü tespit edilmiştir.

2547 sayılı Kanunun “Dekan” başlıklı 16’ncı maddesinde;

“a. (Değişik: 14/4/1982 – 2653/2 md.) Atanması: Fakültenin ve birimlerinin temsilcisi olan dekan, rektörün önereceği, üniversite içinden veya dışından üç profesör arasından Yükseköğretim Kurulunca üç yıl süre ile seçilir ve normal usul ile atanır. Süresi biten dekan yeniden atanabilir.

Dekan kendisine çalışmalarında yardımcı olmak üzere fakültenin aylıklı öğretim üyeleri arasından en çok iki kişiyi dekan yardımcısı olarak seçer. (Ek: 2/1/1990 – KHK – 398/2 md.; Değiştirilerek Kabul: 7/3/1990 – 3614/2 md.) Ancak merkezi açıköğretim yapmakla görevli üniversitelerde,gerekli hallerde açıköğretim yapmakla görevli fakültenin dekanı tarafından dört dekan yardımcısı seçilebilir.

Dekan yardımcıları, dekanca en çok üç yıl için atanır.

Dekana, görevi başında olmadığı zaman yardımcılarından biri vekalet eder. Göreve vekalet altı aydan fazla sürerse yeni bir dekan atanır.

b. Görev, yetki ve sorumlulukları:

  1. Fakülte kurullarına başkanlık etmek, fakülte kurullarının kararlarını uygulamak ve

    fakülte birimleri arasında düzenli çalışmayı sağlamak,

  2. Her öğretim yılı sonunda ve istendiğinde fakültenin genel durumu ve işleyişi hakkında rektöre rapor vermek,

  3. Fakültenin ödenek ve kadro ihtiyaçlarını gerekçesi ile birlikte rektörlüğe bildirmek, fakülte bütçesi ile ilgili öneriyi fakülte yönetim kurulunun da görüşünü aldıktan sonra rektörlüğe sunmak,

  4. Fakültenin birimleri ve her düzeydeki personeli üzerinde genel gözetim ve denetim görevini yapmak,

  5. Bu kanun ile kendisine verilen diğer görevleri yapmaktır.

Fakültenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde kullanılmasında ve geliştirilmesinde gerektiği zaman güvenlik önlemlerinin alınmasında, öğrencilere gerekli sosyal hizmetlerin sağlanmasında, eğitim – öğretim, bilimsel araştırma ve yayını faaliyetlerinin düzenli bir şekilde yürütülmesinde, bütün faaliyetlerin gözetim ve denetiminin yapılmasında, takip ve kontrol edilmesinde ve sonuçlarının alınmasında rektöre karşı birinci derecede sorumludur.” denilmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de açıkça anlaşılacağı üzere, dekanlık görevinin asaleten yürütülmesi asıldır. Bu görevin hangi hallerde vekaleten yürütülebileceği yine ilgili Kanun maddesinde belirlenmiştir. Dekan görevinin başında olmadığı zamanlarda yardımcılarından biri yerine vekalet edebilir. Bu görevin vekaleten yürütülmesi arızi durumlar için geçerli olup 6 aylık bir süre ile sınırlıdır. Söz konusu 6 aylık süre de bir hak değildir. 6 aylık süre dolu olan dekanlık kadrolarına çeşitli nedenlerle vekalet edilmesi durumunda belirlenen bir sınırdır. Boş bulunan kadroya vekalet için belirlenmiş bir süre değildir. Ayrıca, 2547 sayılı Kanunun belirlediği usul, dekanın görevi başında olmadığı zaman yardımcılarından birinin yerine vekalet etmesidir. Ancak, söz konusu vekaleten görevlendirmeler, Üniversitenin talebi üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılmıştır. Söz konusu görevlendirme usulü Kanunun belirlediği usule aykırıdır.

Dekan Fakültenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde kullanılmasında ve geliştirilmesinde gerektiği zaman güvenlik önlemlerinin alınmasında, öğrencilere gerekli sosyal hizmetlerin sağlanmasında, eğitim – öğretim, bilimsel araştırma ve yayını faaliyetlerinin düzenli bir şekilde yürütülmesinde, bütün faaliyetlerin gözetim ve

denetiminin yapılmasında, takip ve kontrol edilmesinde ve sonuçlarının alınmasında rektöre karşı birinci derecede sorumludur. Dekanların söz konusu görevlerini güven içerisinde ve herhangi bir baskı altında kalmaksızın yapabilmeleri için Kanunla kendilerine bir takım güvenceler verilmiştir. Sürekli olarak vekaleten görevlendirilmeleri sebebiyle Dekanların görevlerini ifa ederken bağımsız hareket edilememe riskinin ortaya çıkacağı değerlendirilmektedir.