MEHMET BALiOGLU

Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabının Kullanılmaması

Rapor Özet

Ana konu ve temel bulgular

  • Belediye, Aralık 2018’de memurlara yapılan maaş ödemelerinde Ocak 2019’a ilişkin kısmı 630 Giderler Hesabı kullanarak muhasebeleştirmiştir.
  • Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, ertesi yıl bütçesinden karşılanmak üzere Aralık ayında yapılan maaş ve ücret ödemelerinin Ocak ayına ilişkin kısmı 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabında izlenmeli ve bir sonraki yıl bütçe giderleri hesabına aktarılmalıdır.
  • Belediye, mevzuat hükümlerine aykırı olarak Ocak 2019’a ilişkin maaş ödemesini doğrudan 630 Giderler Hesabında muhasebeleştirmiştir.
  • Bu durum, 630 Giderler Hesabı ve 830 Bütçe Giderleri Hesabının olması gerektiğinden 50.242,32 TL fazla, 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabının da 50.242,32 TL eksik görünmesine neden olmuştur.

Yasal ve düzenleyici çerçeve

  • Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği
  • Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği

Önerilen veya eleştirilen ana eylem noktaları

  • Belediye, Aralık ayında yapılan maaş ödemelerinin Ocak ayına ilişkin kısmını 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabında izlemelidir.
  • Belediye, bir sonraki yıl Ocak ayında bu tutarı bütçe giderleri hesabına aktarmalıdır.

Rapor Metni

Belediye tarafından 2018 yılı Aralık ayının 15’inde memurlara yapılan maaş ödemelerinde 2019 yılının 01–14 Ocak dönemine karşılık gelen kısmının 630 Giderler Hesabı kullanılarak muhasebeleştirildiği görülmüştür.

Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Temel kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinde dönemsellik kavramı; kamu idarelerinin faaliyetlerini, belirli dönemlerde raporlanması ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanması şeklinde ifade edilmiştir.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 130’uncu maddesinde;

“… ertesi yıl bütçesinden karşılanmak üzere verilen personel avansları ile emanetler hesabına alınan tutarlardan ilgililerine avans olarak ödenen tutarların izlenmesi için kullanılır.” denilmektedir.

Aynı Yönetmelik’in “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 131’inci maddesinde; “…

b) Ertesi yıl bütçesinden karşılanmak üzere yapılan maaş ve ücret ödemeleri

1) Aralık ayının 15 inde yapılan maaş ve ücret ödemelerinin ertesi yıl 01-14 Ocak dönemine karşılık gelen tutarları bu hesapta izlenir. Yeni mali yılda bu tutarlar, düzenlenecek ödeme emri ile bütçe giderleri hesabına aktarılır. Bu tutarlar yeni yıl bütçesi ödeneklerinden karşılanacağından, avans olarak verildiği yıldan herhangi bir ödenek devri yapılmaz.

…” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre ertesi yıl bütçesinden karşılanmak üzere Aralık ayının 15’inde yapılan maaş ve ücret ödemelerinin ertesi yıl 01–14 Ocak dönemine karşılık gelen tutarının 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabında izlenmesi ve bir sonraki yıl da bu tutarların bütçe giderleri hesabına aktarılması gerekmektedir.

Yapılan incelemede, memurların Aralık ayı maaş ödemelerinde 01–14 Ocak 2019 dönemine ilişkin 50.242,32 TL’nin yukarıda anılan mevzuat hükümleri ve dönemsellik ilkesi gereği 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekirken bu tutarın tamamının doğrudan 630 Giderler Hesabında muhasebeleştirildiği görülmüştür. Bu durum 630 Giderler Hesabı ve 830 Bütçe Giderleri Hesabının olması gerektiğinden 50.242,32 TL fazla, 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabının da 50.242,32 TL eksik görünmesine neden olmuştur.

Mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, 15 Aralık’ta ödenen maaşların takip eden yılın 01–14 Ocak dönemine karşılık gelen kısmı ertesi yıl bütçesinden karşılanmak üzere verilen personel avansı niteliğinde olduğundan, bu tutarın 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabında takip edilmesi muhasebenin dönemsellik kavramı gereğidir.

Kamu idaresi cevabında; “İdaremizce personele yapılan Aralık ayının 15’inde yapılacak ödemelerde takip eden yılın 01-14 Ocak dönemine gelen tutarın Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği 93’üncü maddesi çerçevesinde 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabı’nda izlenmesi sağlanacaktır.” denilmektedir.

Sonuç olarak kamu idaresi tarafından bulgu konusu Aralık ayı memur maaş ödemelerinin muhasebeleştirilmesinde 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabının kullanılacağı ifade edilmekle birlikte bu hesabın kullanılmaması sonucu 2018 yılı mali tablolarında bulguda yer verilen tutar kadar hataya neden olunmuştur.