MEHMET BALiOGLU

Borç Stok Tutarı İçin Mevzuatta Öngörülen Sınırın Aşılması

Rapor Özet

  • Belediyenin yıl sonu borç stok tutarının, mevzuatta öngörülen sınırı aştığı tespit edildi.
  • 5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun 68’inci maddesinin (d) bendine göre belediye borç stok tutarı, en son kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamının 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme oranıyla artırılan miktarını aşamaz.
  • İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılan “Borçlanma” konulu genelgeye göre borç stoku, İller Bankası kredileri ve faizleri, banka kredileri ve faizleri, dış krediler ve faizleri, hazineye olan borçlar ve faizleri, piyasa borçları (bütçe emanetleri), vergi ve sosyal güvenlik borçları toplanarak tespit edilir.
  • Belediyenin 31.12.2018 tarihi itibariyle hesaplanan borç stok tutarı, öngörülen limiti 49.205.357,92 TL aştığı tespit edildi.
  • Kamu idaresi cevabında vergi ve sosyal güvenlik borçlarının 6736, 7020 ve 7143 sayılı kanunlarla yapılandırıldığından borç stoğunun devrederek geldiği, her yılın borç miktarının kendi yılına tekabül ettiğinden borç stoğunun üst limitinin aşılmış olduğu ifade edildi.
  • Ancak bu durum, Belediyenin 31.12.2018 tarihi itibariyle hesaplanan borç stoğunun mevzuat tarafından öngörülen limiti aştığı sonucunu değiştirmemektedir.

Rapor Metni

Belediyenin yıl sonundaki borç stok tutarının, mevzuatta öngörülen sınırı aştığı tespit edilmiştir.

5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun 68’inci maddesinin (d) bendinde;

“Belediye ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin yüzde ellisinden fazlasına sahip oldukları şirketlerin, faiz dâhil iç ve dış borç stok tutarı, en son kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamının 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme oranıyla artırılan miktarını aşamaz. Bu miktar büyükşehir belediyeleri için bir buçuk kat olarak uygulanır.”

Hükmü yer almaktadır.

İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılan “Borçlanma” konulu 21.02.2005 tarih ve 45201 sayılı genelgeye göre;

  1. İller Bankası kredileri ve faizleri,

  2. Banka Kredileri ve faizleri,

  3. Dış krediler ve faizleri,

  4. Hazineye olan borçlar ve faizleri,

  5. Piyasa borçları (bütçe emanetleri),

  6. Vergi ve sosyal güvenlik borçları,

toplanarak borç stoku tespit edilmelidir.

Yukarıda yer alan hüküm doğrultusunda, Belediyenin borç stokunun belirlenen sınırlamaya uygun olması gerekmektedir. Borç stok limitinin aşılıp aşılmadığına ilişkin olarak

dikkate alınacak tutar ilgili kanuna göre hesaplanacak olur ise; 2017 yılı kesinleşmiş bütçe geliri toplamı 54.488.824,65 TL olup bu tutar yeniden değerleme oranına göre (2018 yılı yeniden değerleme oranı %14,47’dir.) arttırıldığında 62.373.357,57 TL olacaktır. Belediyenin ilgili genelgeye göre hesaplanacak borç stok tutarı belirlenen bu tutarı aşamayacaktır.

Borç stokuna ilişkin olarak yaptığımız hesaplamada; Belediyenin mali tabloları, İLBANK A.Ş’nin Belediye Bilgi ve Veri Bankası modülündeki veriler ve tarafımızca Sosyal Güvenlik Kurumu ile Hazine ve Maliye Bakanlığının ilgili birimlerinden alınan resmi yazılar dikkate alınmıştır.

Aşağıdaki tabloda ayrıntısı gösterildiği üzere; Belediyenin piyasa borçları (bütçe emanetleri), vergi ve sosyal güvenlik borçları toplamı 31.12.2018 tarihi itibariyle 111.578.715,49 TL’dir.

Sonuç olarak, mezkur genelgeye göre hesaplanan borç stok tutarının, öngörülen limiti 31.12.2018 tarihi itibariyle 49.205.357,92 TL aştığı tespit edilmiştir.

Tablo 10: 31.12.2018 Tarihi İtibariyle Borç Stok Tablosu

Borcun Kaynağı

Borç aslı

Gecikme zammı

Yapılandırılan tutar (6736+7020+7143)

Toplam (TL)

Sosyal Güvenlik Borcu*

2.898.526,58

348.418,65

59.970.644,12

63.217.589,35

Vergi Borcu

2.919.539,90

182.442,42

35.936.872,64

39.038.854,96

Piyasaya Olan Borç(320 Hesabı)**

9.322.271,18

9.322.271,18

Toplam Borç Tutarı (TL)

111.578.715,49

Borç Stok Limiti

62.373.357,57

Aşılan Tutar

49.205.357,92

*31.12.2018 tarihindeki borç miktarını gösterecek şekilde Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden resmi yazılar alınmıştır.

**31.12.2018 tarihli kesin mizanda yer alan tutar dikkate alınmıştır.

Kamu idaresi cevabında; “Bulguda borç stok tutarı için mevzuatta öngörülen sınırın aşılması eleştirilmiştir. Bu konu ile ilgili Belediye Başkanlığımıza ait Sgk ve Vergi borçlarımız 6736, 7020 ve 7143 sayılı yasalar gereğince yapılandırılmış olduğundan, borç stoğu devrederek gelmektedir. Her yılın borç miktarı kendi yılına tekabül ettiğinden borç stok üst sınırının aşıldığı görülmektedir.” denilmektedir.

Sonuç olarak Kamu İdaresi cevabında vergi ve sosyal güvenlik borçlarının 6736, 7020 ve 7143 sayılı kanunlarla yapılandırıldığından borç stoğunun devrederek geldiği, her yılın borç miktarının kendi yılına tekabül ettiğinden borç stoğunun üst limitinin aşılmış olduğu ifade

edilmiş olsa da bu durum Belediyenin 31.12.2018 tarihi itibariyle hesaplanan borç stoğunun mevzuat tarafından öngörülen limiti aştığı sonucunu değiştirmemektedir.