MEHMET BALiOGLU

Belediyenin Şirketindeki Sermaye Tutarı ile Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının Uyuşmaması

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • Osmangazi Belediyesinin sermayesinin tamamına sahip olduğu şirketindeki toplam sermaye tutarı ile 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı uyuşmamaktadır.
  • Kamu idaresi cevabında, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında takip edilen şirketlerin sermaye tutarlarının 247 Sermaye Taahhütleri Hesabında takip edilmeye başlandığı belirtilmektedir.
  • Bulgu doğrultusunda ödenmemiş kalan 4.500.000-TL Sermaye taahhüdünün 17.05.2019 tarih ve 7931 nolu yevmiye kaydı ile 247 Sermaye Taahhütleri Hesabına alınmıştır.
  • 2018 yılı mali tablolarında oluşan hatalı kayıtlar, Kamu idaresi cevabında yer alan düzeltme girişimiyle değiştirilmemiştir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

  • Osmangazi Belediyesi, 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ve 247 Sermaye Taahhütleri Hesabında yer alan hatalı kayıtları düzeltmelidir.

Rapor Metni

Osmangazi Belediyesinin sermayesinin tamamına sahip olduğu şirketindeki toplam sermaye tutarı ile 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı uyuşmamaktadır.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabını düzenleyen 181’inci maddesinde, bu hesabın mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar ile bütçeye iade olunan sermayelerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.

Aynı Yönetmelik’in “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 182’nci maddesinde, mal ve hizmet üreten kuruluşlara gerek nominal sermaye ve gerekse ayni sermaye transferi şeklindeki iştiraklerin gerçeğe uygun değeri ile bu hesaba kaydedileceği ve sermayesine iştirak edilen mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakdi veya ayni sermaye şeklindeki katılımlardan bu hesapta

kayıtlı tutarların, mal ve hizmet üreten ilgili kuruluşların öz kaynak hesaplarında karşılıklı olarak yer alan tutarlara eşit olması gerektiği belirtilmiştir.

Yine aynı Yönetmelik’in 247 Sermaye Taahhütleri Hesabının niteliğini açıklayan 184’üncü maddesinde bu hesabın mahalli idarelerin malî kuruluşlar, mal ve hizmet üreten kuruluşlar ve döner sermayeli kuruluşlarla ilgili sermaye taahhütlerinin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir. Hesabın işleyişini açıklayan 185’inci maddesine göre; sermaye taahhüt tutarları bu hesaba alacak, ilgili malî duran varlık hesabına borç kaydedilmeli, yerine getirilen sermaye taahhüt tutarları bir taraftan bu hesaba borç, taahhüdün yerine getirilme şekline göre ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835- Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilmelidir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre; Osmangazi Belediye Meclisi tarafından Belediyenin ortağı olduğu şirkete yönelik olarak alınan sermaye artırım taahhüt kararlarının muhasebe birimlerine ulaşması ile birlikte, ilgili sermaye artırım taahhüt tutarları 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı’na borç, 247 Sermaye Taahhütleri hesabına ise alacak kaydedilmelidir. Söz konusu taahhüt tutarlarının ödemesinin yapılmasında ise, 247 Sermaye Taahhütleri hesabına borç, taahhüdün yerine getirilme şekline göre ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydı yapılmalıdır.

Osmangazi Belediyesi 2018 yılında sermayesinin tamamına sahip olduğu OKİ Kültür ve Sosyal Hizmetler Yay. Tur. Gıda İnş. Tem. Nak. Pet. San. Ve Tic. Ltd Şti’nin sermayesini meclis kararı ile 6.000.000,00 TL artırmıştır. Sermaye artırım taahhüt kararlarından sonra 1.500.000,00 TL’lik kısmı nakden ödenmiştir. Ancak kurum tarafından yapılan bu işlemlerin muhasebeleştirilmesinde sermaye artırım taahhüdünün tamamı 241 no’lu hesaba borç, ödemenin şekline göre ilgili hesaplara alacak yazılmıştır. 247 no’lu hesaba alacak kaydı yapılmamıştır. Yani nakden ödenen tutar 241 No’lu hesaba alınmış ve 247 no’lu hesap ise kullanılmamıştır.

Dolayısıyla da kurumun mali tablolarında yer alan 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı 4.500.000,00 TL, 247 Sermaye Taahhütleri Hesabı ise 6.000.000,00 TL eksik görünmektedir.

Kamu idaresi cevabında; ”Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında takip edilen şirketlerin

sermaye tutarları tespitiniz doğrultusunda 247 Sermaye Taahhütleri Hesabında takip edilmeye başlanılmıştır. Meclis kararı ile 6.000.000-TL Sermaye arttırılmıştır. Sermaye artırım taahhüt kararından sonra 1.500.000-TL ödenmiştir.

Bulgu doğrultusunda ödenmemiş kalan 4.500.000-TL Sermaye taahhüdü 17.05.2019 tarih ve 7931 nolu yevmiye kaydı ile 247 Sermaye Taahhütleri Hesabına alınmıştır.” denilmektedir.

Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında ödenmemiş kalan 4.500.000-TL Sermaye taahhüdünün 17.05.2019 tarih ve 7931 nolu yevmiye ile 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşları Yatırılan Sermeyeler Hesabına ve 247 Sermaye Taahhütleri Hesabına ilgili kayıtların yapıldığı ifade edilmekle birlikte bu durum 2018 yılı mali tablolarında oluşan hatalı kayıtları değiştirmemektedir. Bu itibarla mali tablolarda 241 Mal Ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı 4.500.000,00 TL, 247 Sermaye Taahhütleri Hesabı ise 6.000.000,00 TL eksik görünmektedir.