MEHMET BALiOGLU

Bazı Duran Varlıkların Birikmiş Amortisman Tutarlarının Varlığın Kayıtlı Değerinden Fazla Olması

Rapor Özet

  • SASKİ muhasebe sisteminde kayıtlı bazı varlıklar için ayrılan birikmiş amortisman tutarları, varlıkların kayıtlı değerinden toplamda 928.142,35 TL fazla görünmektedir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği
  • Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği
  • Amortisman ve Tükenme Payları Genel Tebliği

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

  • Kamu idaresi gerekli düzeltmelerin yapıldığını beyan etse de bu durum 2022 yılı mali tablolarını etkilememektedir.
  • Duran varlıkların amortisman tutarlarının yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabında gerçeği yansıtacak şekilde izlenmesi uygun olacaktır.

Rapor Metni

İdare muhasebe sisteminde kayıtlı olan bazı duran varlıklar için ayrılan amortisman tutarlarının varlığın kayıtlı değerini aştığı tespit edilmiştir.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 25 Maddi Duran Varlıklar Hesap Grubuna ilişkin işlemleri açıklayan 187’nci maddesinde; kapsama dahil kamu idarelerinin muhasebe sistemine dahil edilen maddi duran varlıklarına ilişkin amortisman süre, yöntem ve oranları ile ilgili olarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenen esas ve usullerin uygulanacağı ifade edilmiştir. Bu çerçevede Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından 47 sıra no.lu Amortisman ve Tükenme Payları Genel Tebliği yayımlanmıştır. Anılan Tebliğin 4’üncü maddesine göre, varlıkların amortisman ve tükenme payına tabi tutulan değerleri maliyet bedelidir. Maliyet bedeli ise, bir varlığın satın alınması, üretilmesi veya değerinin artırılması için yapılan harcamalar veya verilen kıymetlerin toplamıdır. Aynı Tebliğin 5’inci maddesinde; Duran varlıklar için amortisman ve tükenme payı

ayrılmasında normal amortisman yöntemi uygulanacağı ve varlığın yararlanma süresine göre Genelge Ek-1’de yer alan Amortisman ve Tükenme Payı Süre ve Oranları Listesinde belirlenen oranlarda her yıl eşit olarak ayrılacağı belirtilmiştir.

Bilindiği üzere, muhasebe uygulamalarında amortisman ayırma işleminin amacı, varlığın maliyetinin ondan yararlanılan döneme dağıtılması ve bilançoda varlığın net değeriyle gösterilmesidir. Nitekim 03.12.2014 tarihli ve 2014/7052 no.lu Bakanlar Kurulu Kararı ile çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde bu durum açıkça ifade edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde de varlığın ilk defa amortisman hesaplanmasına esas alınacak değerinin kayıtlı değeri olduğu düzenlenmiştir. Dolayısıyla ayrılacak amortisman tutarının varlığın kayıtlı değerini aşması mümkün değildir.

Aşağıdaki tabloda gösterildiği üzere; SASKİ muhasebe sisteminde kayıtlı bazı varlıklar için ayrılan birikmiş amortisman tutarları, varlıkların kayıtlı değerinden toplamda 928.142,35 TL fazla görünmektedir.

Tablo 9: Amortisman Tutarı Kayıtlı Değerinden Fazla Olan Duran Varlıklar

Hesap kodu

Hesap Adı

Varlıkların Toplam Değeri

(TL)

(A)

Amortismanların Toplam Değeri (TL) (B)

Fark (TL) (B-A)

253.02.02..

İnşaat Makineleri ve Aletleri

71.277,23

71.327,73

50,50

253.02.04..

İş Makineleri ve

Aletleri

22.470.888,02

23.300.888,02

830.000,00

253.02.10..

Matbaacılıkta Kullanılan Makine

ve Aletler

12.446,54

14.094,04

1.647,50

253.03.02..

Beslenme, Gıda ve

Mutfak Cihaz ve Aletleri

109.976,41

111.626,41

1.650,00

254.01.01..

Otomobiller

108.130,36

126.830,36

18.700,00

254.01.07..

Motorsuz Kara Araçları

114.700,00

128.400,00

13.700,00

254.04.02..

Demiryolu ve Tramvay Araçları

3.500,00

42.800,00

39.300,00

255.02.02..

Bilgisayar Çevre

Birimleri

563.744,29

566.232,51

2.488,22

255.02.03..

Teksir ve Çoğaltma

Makineleri

108.796,80

120.746,80

11.950,00

255.06.04..

TANIMSIZ

0,00

190,00

190,00

255.08.01..

Eğitim Mobilyaları

ve Donanımları

7.531,00

9.681,00

2.150,00

255.10.02…

Kontrol ve Güvenlik

Sistemleri

573.532,53

579.588,26

6.055,73

255.11.02..

Duvarda Sergilenen Süs Eşyaları

12.882,55

13.142,95

260,40

Toplam Fark

928.142,35

Kamu idaresi gerekli düzeltmelerin yapıldığını beyan etse de bu durum 2022 yılı mali tablolarını etkilememektedir. Duran varlıkların amortisman tutarlarının yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabında gerçeği yansıtacak şekilde izlenmesi uygun olacaktır.