MEHMET BALiOGLU

Aynı İhale Konusu İçinde Yer Alabilecek Mal ve Hizmet Alımlarının,

Rapor Özet

Ana Konu ve Temel Bulgular

  • 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nda belirtilen parasal limitlerin üzerinde olması nedeniyle, kanunda öngörülen ihale usulleriyle yapılması gereken mal ve hizmet alımları, ihale yapılmaksızın, kısımlara bölünerek doğrudan temin yoluyla yapılmıştır.
  • Söz konusu mal ve hizmet alımlarının doğrudan temin yolu ile yapılmış olması, aynı ihale konusu içinde yer alabilecek nitelikte olmasından dolayı açıklanan mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

  • Aynı ihale konusu içinde yer alabilecek mal ve hizmet alımlarının, kısımlara bölünerek, doğrudan temin yoluyla yapılması uygulamasına son verilmelidir.
  • İdareler, mümkün olduğu ölçüde kanundaki ihale usulleri uygulanmalıdır.
  • Doğrudan temin yoluyla yapılacak alımlarda, ihale komisyonu kurma ve kanunun 10’uncu maddesinde sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçlar temin edilebilecektir.
  • Aynı ihale konusu içinde yer alabilecek mal ve hizmet alımlarının doğrudan temin yolu ile yapılmış olması nedeniyle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine aykırı hareket edilmiştir.

Rapor Metni

Kısımlara Bölünerek, Doğrudan Temin Yoluyla Yapılması

4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nda belirtilen parasal limitlerin üzerinde olması nedeniyle, kanunda öngörülen ihale usulleriyle yapılması gereken mal vehizmet alımları, ihale yapılmaksızın, kısımlara bölünerek doğrudan temin yoluyla yapılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Uygulanacak İhale Usulleri” başlıklı 18’nci maddesinde; açık ihale, belli istekliler arasında ihale, pazarlık usulü, ihale usulleri olarak sayılmış ancak, doğrudan temin suretiyle satın alma bir ihale usulü olarak sayılmamıştır.

4734 sayılı Kanunun “Doğrudan Temin” başlıklı 22’nci maddesinde;

Aşağıda belirtilen hallerde ihtiyaçların ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulüne başvurulabilir:……..

d) Büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin 67.613 diğer idarelerin 22.524 Türk Lirasını aşmayan ihtiyaçları ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlar.……..

Bu maddeye göre yapılacak alımlarda, ihale komisyonu kurma ve 10 uncu maddede sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçlar temin edilir.” Denilmektedir.

Doğrudan temin yöntemi, kanunda ihale usulleri için öngörülen kuralların uygulanma zorunluluğunun bulunmadığı, istisnai bir alım yöntemidir. Bu yöntemle, ihale komisyonu kurma ve kanunun 10’uncu maddesinde sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçlar temin edilebilecektir.

Kanunun “Temel İlkeler” başlıklı 5’nci maddesinde:

Eşik değerlerin altında kalmak amacı ile mal veya hizmet alımları ile yapım işleri kısımlara bölünemez” denilmek sureti ile normalde ihale konusu olacak bir işin kısımlara bölünerek istisnai bir yöntemle alınmasının mümkün olmayacağı açık bir şekilde ifade edilmiştir.

Doğrudan temin bir alım yöntemidir, ancak Kanunun 4’üncü maddesindeki “ihale” tanımına uygun katılıma ve rekabete açık bir ihale usulü değildir. Bu nedenle idareler bu yola ancak istisnai durumlarda başvurmalı, mümkün olduğu ölçüde kanundaki ihale usulleri uygulanmalıdır.

Bu hükümlere rağmen, belediyede çeşitli mal ve hizmet alımlarında bu usule başvurulmaktadır. Parasal limitleri aşan mal alımlarının, kısımlara bölünerek, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/d maddesi uyarınca doğrudan temin usulü ile alındığı görülmektedir.

Söz konusu mal ve hizmet alımlarının doğrudan temin yolu ile yapılmış olması, aynı ihale konusu içinde yer alabilecek nitelikte olmasından dolayı açıklanan mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir.

Kamu idaresi cevabında; Bulgudaki tespit doğrultusunda işlemler yapılacaktır.

Sonuç olarak Aynı ihale konusu içinde yer alabilecek mal ve hizmet atımlarının, kısımlara bölünerek, doğrudan temin yoluyla yapılmıştır. Kurum cevabında, bulgu konusu hatalı uygulamanın düzeltileceğini belirtmektedir. Aynı ihale konusu içinde yer alabilecek mal

ve hizmet alımlarının doğrudan temin yolu ile yapılmış olması nedeniyle 4734 sayılı Kamu

İhale Kanunu hükümlerine aykırı hareket edilmiştir.