MEHMET BALiOGLU

237 Sayılı Taşıt Kanununa Aykırı Olarak Meclis Kararı Olmadan Taşıt Edinilmesi

Rapor Özet

Ana Konu

  • Başiskele Belediyesi tarafından meclis kararı alınmaksızın bağış veya satın alma yoluyla taşıt edinimi.

Temel Bulgular

  • Belediyede 1.288.033 TL değerinde 11 adet taşıtın bağış, 338.557,00 TL değerinde 6 adet taşıtın da satın alma yoluyla edinildiği ve bunlardan bir kısmının yabancı menşeli araç olduğu tespit edilmiştir.
  • Belediye, satın alma veya bağış yoluyla edinilen taşıtların tamamı için meclis kararı almamıştır.
  • Edinilen taşıtların bir kısmı yabancı menşeilidir. Belediyenin yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinmesi hukuk dışıdır.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve

  • 5393 sayılı Belediye Kanunu
  • 237 sayılı Taşıt Kanunu
  • 237 Sayılı Taşıt Kanunu Kapsamında Edinilecek Taşıtların Menşei, Silindir Hacimleri ve Diğer Niteliklerinin Belirlenmesine Dair Bakanlar Kurulu Kararı

Önerilen veya Eleştirilen Ana Eylem Noktaları

  • Belediyenin, satın alma veya bağış yoluyla edinilecek taşıtlar için meclis kararı alması gerekmektedir.
  • Belediye, yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinemez.
  • Belediye, hukuk dışı olarak edinilen taşıtları mülkiyetinden çıkarmalıdır.
  • Belediye, bu konuda gerekli önlemleri almalı ve mevzuata uygun şekilde hareket etmelidir.

Rapor Metni

Başiskele Belediyesince meclis kararı olmaksızın bağış veya satın alma yoluyla taşıt edinilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanun’un 15’nci maddesine göre bağış kabul etmek belediyenin yetki ve imtiyazları arasında sayılmıştır. Aynı Kanunun 18/g maddesine göre şartlı bağışları kabul etmek belediye meclisinin görev ve yetkileri arasında sayılırken 38/l ’nci maddesine göre ise şartsız bağışları kabul etmek belediye başkanının görev ve yetkileri arasındadır.

237 sayılı Taşıt Kanunu’nun 1’nci maddesine göre belediyelerin kullanacakları taşıtlar bu Kanun hükümlerine tabidir. Aynı Kanunun 10’ncu maddesine göre ise belediyeler Bütçe Kanununa ekli “T” işaretli cetvelde gösterilen Taşıt Kanunu kapsamına giren taşıtları kendi meclislerinin kararı ile edinebilirler.

237 Sayılı Taşıt Kanunu Kapsamında Edinilecek Taşıtların Menşei, Silindir Hacimleri ve Diğer Niteliklerinin Belirlenmesine Dair Bakanlar Kurulu Kararı’nın “taşıtların nitelikli” başlıklı 1’nci maddesinde; “5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa ekli (1) sayılı Cetvelde ve son iki sırasında belirtilenler hariç olmak üzere (2) sayılı Cetvelde yer alan makamlar ile güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar, koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunanlar ve idarelerin yurt dışı teşkilatları için yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilebilir. Bunların dışında hibe dâhil her ne suretle olursa olsun yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilemez.

  1. Birinci fıkra kapsamındaki makam ve hizmetler hariç olmak üzere, edinilecek binek veya station-wagon cinsi taşıtların silindir hacimleri 1.600 cc’yi geçemez.

  2. Yerli muhteva oranı % 50’nin altında kalan taşıtlar yabancı menşeli sayılır.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Taşıt Kanun’u kapsamına giren taşıtların satın alma veya bağış yoluyla edinilmesinde 5393 sayılı Belediye Kanun’un 18/g ve 38/l maddelerinde belirtilen şartlı veya şartsız bağışlarla ilgili hükümler dikkate alınmamalıdır. Satın alma veya bağış yoluyla taşıt edinilmesinde belediye meclis kararı alınması gerekmektedir. Ayrıca aynı mevzuat hükümlerine dayanılarak hibe dâhil her ne suretle olursa olsun yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilemeyeceği

anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede meclis kararı olmaksızın, belediyede 1.288,033 TL değerinde 11 adet taşıtın bağış, 338.557,00 TL değerinde 6 adet taşıtın da satın alma yoluyla edinildiği ve bunlardan bir kısmının yabancı menşeli araç olduğu tespit edilmiştir.

Tablo 8: Meclis Kararı Olmaksızın Edinilen Taşıtlar Listesi

Başiskele Belediyesi Meclis Kararı Olmaksızın Edinilen Taşıtlar Listesi

S.NO

Marka-Model

Taşıtın Cinsi

Değeri

Edinim

Yılı

Birim

1

BMV

Jeep

371.853,00 TL

Bağış

2016

Özel Kalem Md.

2

KIA

Jeep

192.812,00 TL

Bağış

2016

Özel Kalem Md.

3

FIAT – EGEA

Otomobil

79.900,00 TL

Bağış

2016

Özel Kalem Md.

4

FIAT – EGEA

Otomobil

79.900,00 TL

Bağış

2016

Özel Kalem Md.

5

FIAT – EGEA

Otomobil

79.900,00 TL

Bağış

2016

Özel Kalem Md.

6

FIAT – EGEA

Otomobil

79.900,00 TL

Bağış

2017

Özel Kalem Md.

7

FORD-

MINIVAN

Mınıvan

42.000,00 TL

Satın alma

2015

Özel Kalem Md.

8

FIAT-

FİORİNO

Minivan

61.360,00 TL

Satın alma

2018

Basın Yay.ve

Halk.İlş.Md.

9

FIAT-

FİORİNO

Minivan

61.360,00 TL

Satın alma

2018

Basın Yay.ve

Halk.İlş.Md.

10

FIAT-

FİORİNO

Minivan

61.360,00 TL

Satın alma

2017

Basın Yay.ve

Halk.İlş.Md.

11

FIAT-

FİORİNO

Minivan

61.360,00 TL

Satın alma

2017

Basın Yay.ve

Halk.İlş.Md.

12

CITROEN- NEMO

Minivan

42.000,00 TL

Bağış

2014

İmar ve Şehircilik Md.

13

FIAT-

FİORİNO

Minivan

51.117,00 TL

Satın alma

2017

Kültür ve Sos.İşl.Md.

14

FIAT-PİKAP

Pikap

109.484,00 TL

Bağış

2016

Park ve Bahçeler Md.

15

FIAT-PİKAP

Pikap

109.484,00 TL

Bağış

2016

Park ve Bahçeler Md.

16

FIAT-

FİORİNO

Minivan

71.400,00 TL

Bağış

2017

Park ve Bahçeler Md.

17

FIAT-

FİORİNO

Minivan

71.400,00 TL

Bağış

2017

Park ve Bahçeler Md.

Belediyenin 237 sayılı Taşıt Kanunu kapsamında satın alma veya bağış yoluyla edineceği taşıtlar için meclis kararı alması gerektiği, yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıtları ise hiçbir şekilde edinemeyeceği düşünülmektedir.

Kamu idaresi cevabında; “Belediyenin 237 sayılı Taşıt Kanunu kapsamında satın alma veya bağış yoluyla edineceği taşıtlar için meclis kararı alması gerektiği, yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıtları ise hiçbir şekilde edinemeyeceği düşünülmektedir. 5393 sayılı Belediye Kanuna 18/g ve 38/1 maddeleri sebebi ile idaremiz tarafından şartsız hibe bağış olan araçlar meclis kararı olmadan idaremiz tarafından teslim alınmıştır. İdaremizce yapılan araştırmalar neticesinde Türkiye Belediyeler Birliği Hukuk İşleri Müdürlüğü tarafından

bildirilen görüş neticesinde şartsız hibe bağışlar için Belediye Meclis Kararı alınmasına ihtiyaç olmadığı sonucuna varılmıştır. 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 237 Sayılı Taşıt Kanuna arasındaki uyumsuz durum neticesinde bundan sonra yapılacak işlemler için her türlü meclis kararı alınmasına dikkat edilecektir.” ifadesi yer almaktadır.

Sonuç olarak Kamu idaresi bulgumuza iştirak etmiş olup, yabancı menşeili araçların edinilmemesi hususu ile mevzuata uygun araçların meclis kararı doğrultusunda edinilmesi konusu takip eden denetim döneminde izlenecektir.